बांगलादेशात इस्कॉन असं काय करतंय की त्यावर बंदी घालण्याचा प्रयत्न होतोय?, वाचा सविस्तर

ISKCON Bangladesh : शेख हसीना यांचे सरकार पडल्यानंतर बांगलादेशात हिंदूंना सहारा मिळत नसल्याचा आरोप होऊ लागला आहे. अल्पसंख्यांक असलेल्या हिंदंवर अत्याचार होत असल्याचा घटना व व्हिडिओ देखील समोर आलेत. अशातच, हिंदूत्व विचारांशी निगडीत असलेल्या इस्कॉनवर बांगलादेशात बंदीची मागणी होऊ लागली आहे. नेमका बांगलादेशात इस्कॉन काय करत आहे, की ज्यामुळे बंदीचा प्रयत्न केला जात आहे, चला तर जाणून घेऊया, बांगलादेशात नेमका इस्कॉन व बांगलादेशातील लोकांचा नेमका वाद काय आहे.

चिन्मय कृष्णा दास यांच्या अटकेनंतर बांगलादेशची इंटरनॅशनल सोसायटी फॉर कृष्णा कॉन्शियसनेस (इस्कॉन) चर्चेत असून बांगलादेशमध्ये इस्कॉनवर बंदी घालण्यासाठी सर्वतोपरी प्रयत्न केले जात आहेत.

इस्कॉनवर बंदी घालण्याच्या प्रयत्नांदरम्यान, या दक्षिण आशियाई देशात इतर हिंदू पुजाऱ्यांनाही अटक केल्याच्या बातम्या आल्या आहेत. दास यांच्या अटकेमुळे बांगलादेशात निदर्शने झाली आणि गेल्या आठवड्यात अल्पसंख्याक हिंदू समुदाय आणि सुरक्षा दलांमध्ये मोठा संघर्ष देखील पाहायला मिळत आहे.

दरम्यान, या सर्व प्रकारावर कोलकाता येथील इस्कॉनचे प्रवक्ते राधारमण दास यांनी सांगितले की, 100 दिवसानंतरही शेजारील देशात धार्मिक अल्पसंख्याकांवरील अत्याचार थांबत नाहीत. बांगलादेशात या वर्षी 5 ऑगस्ट रोजी शेख हसीना यांचे सरकार पडल्यानंतर हिंदूंना लक्ष्य करून 200 हून अधिक हिंसक हल्ले झाले आहेत. त्यामुळे बांगलादेशात काय चालले आहे आणि इस्कॉन का लक्ष्यावर आहे, याची चर्चा होऊ लागली आहे.

इस्कॉनला का टारगेट केले जात आहे?

इस्कॉनचे प्रवक्ते राधारमण दास यांनी रविवारी (1 डिसेंबर) दावा केला की, बांगलादेशातील 63 साधूंना भारतात येण्यापासून रोखण्यात आले आहे. त्यांनी लिहिले की, "त्यांच्याकडे सर्व वैध भारतीय व्हिसा आणि इतर कागदपत्रे होती. परंतु बांगलादेशी सीमा पोलिसांनी सांगितले की, बांगलादेशी गुप्तचरांनी त्यांना भारतात प्रवेश न करण्यास सांगितले आहे. त्यांनी आमच्या चार ब्रह्मचारींना आधीच अटक केली आहे. आणि आता इतर स्वामींना प्रवास करण्याची परवानगी दिली जात नाही. कृपया त्यांची भारताकडून मदत होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली.

इंडियन एक्सप्रेसच्या वृत्तानुसार, इस्कॉनने म्हटले आहे की, शनिवार-रविवारी 54 साधू बांगलादेशातील बेनापोल लँड पोर्टवर पोहोचले होते, परंतु त्यांना भारतात प्रवेश करण्यापासून रोखण्यात आले. "आम्ही पोलिसांच्या विशेष शाखेशी सल्लामसलत केली आणि उच्च अधिकाऱ्यांकडून त्यांना परवानगी न देण्याच्या सूचना मिळाल्या आहेत.

बांगलादेशच्या डेली स्टारनुसार. त्यांनी सांगितले की, 54 इस्कॉन भक्तांना "त्यांच्या प्रवासाच्या उद्देशाबद्दल संशयामुळे" भारतात येण्याची परवानगी देण्यात आली नाही. इस्कॉनच्या सदस्यांचे म्हणणे आहे की ते धार्मिक हेतूने भारतात येत होते.

आयएएनएस या वृत्तसंस्थेनुसार, इस्कॉनचे सदस्य सौरभ तपंदर चेली म्हणाले, "आम्ही भारतात एका धार्मिक कार्यक्रमात सहभागी होणार होतो, परंतु इमिग्रेशन अधिकाऱ्यांनी सरकारी परवानगी नसल्याचा कारण देत आम्हाला रोखले.

बांगलादेशात आणखी दोन हिंदू पुजाऱ्यांना अटक करण्यात आल्याचा दावा राधारमण यांनी केला आहे. बांगलादेशातील पोलिसांनी आणखी दोन इस्कॉन साधूंना अटक केल्याची माहिती मला मिळाली आहे, असे त्यांनी पीटीआयशी बोलताना सांगितले.

त्यांनी X वर लिहिले की, "चिन्मय कृष्ण दास यांच्यानंतर, आणखी दोन हिंदू संत रंगनाथ श्यामसुंदर दास ब्रह्मचारी आणि रुद्रपती केशव दास ब्रह्मचारी यांना बांगलादेश पोलिसांनी पुंडरिक धाम येथून अटक केली आहे."

त्याचवेळी, इंडिया टुडेने सूत्रांच्या हवाल्याने म्हटले आहे की, हे दोन पुजारी दास यांना जेवण, औषध आणि पैसे देण्यासाठी तुरुंगात गेले होते. एका बांगलादेशी पोलिस अधिकाऱ्याने सांगितले की, सध्या सुरू असलेल्या तपासात दोघांना संशयित मानले जात आहे.

श्याम दास प्रभू नावाच्या आणखी एका हिंदू धर्मगुरूला गेल्या आठवड्यात चितगाव येथून ताब्यात घेण्यात आले होते. द प्रिंटच्या वृत्तानुसार, त्यांनी तुरुंगात दास यांचीही भेट घेतल्याचे सांगितले जाते.

Bangladesh stops 63 Iskcon Brahmachari's from crossing into India. They had all valid Indian Visa and other documents. But Bangladeshi Boarder Police said that Bangladeshi Intelligence has told them not to allow them to enter India. Already 4 of our Brahmacharis they have… pic.twitter.com/QQDuCYlj4m

— Radharamn Das राधारमण दास (@RadharamnDas) December 1, 2024

चिन्मय कृष्ण दास यांना अटक

चिन्मय कृष्ण दास यांना बांगलादेशात अटक केल्याने बांगलादेशातील हिंदूंमध्ये घबराट निर्माण झाली आहे. गेल्या आठवड्यात चितगाव येथील न्यायदंडाधिकारी न्यायालयाने दास यांना जामीन देण्यास नकार दिल्यानंतर हिंदू आंदोलकांची सुरक्षा दलांशी वाद घातला होता.

चिन्मय कृष्ण दास ब्रह्मचारी या नावानेही ओळखले जाणारे दास यांना गेल्या सोमवारी (२५ नोव्हेंबर) चितगावला जात असताना ढाक्याच्या मुख्य विमानतळावर देशद्रोहाच्या आरोपाखाली अटक करण्यात आली होते.

दास यांच्यावर बांगलादेशच्या राष्ट्रध्वजाचा अपमान केल्याचा आरोप आहे. ऑक्टोबरमध्ये बांगलादेशच्या राष्ट्रध्वजावर भगवा ध्वज फडकवल्याबद्दल त्याच्या आणि इतर 18 जणांविरुद्ध देशद्रोहाचा गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे, असे ढाका ट्रिब्यूनने वृत्त दिले आहे.

ऑगस्टमध्ये शेख हसीना पळून गेल्यापासून दास यांनी हिंदूंच्या संरक्षणाच्या मागणीसाठी अनेक मोठ्या रॅलींचे नेतृत्व केले आहे, असे असोसिएटेड प्रेस (एपी) ने वृत्त दिले आहे. गेल्या गुरुवारी, इस्कॉन बांगलादेशने दासपासून स्वत: ला दूर केले आणि म्हटले की त्यांची कृती "धार्मिक संस्थेचे प्रतिनिधित्व करत नाही."

वृत्तानुसार, इस्कॉनने सांगितले की, शिस्त मोडल्याबद्दल दास यांची या वर्षी ऑक्टोबरमध्ये संघटनेतून हकालपट्टी करण्यात आली होती. तथापि, नंतर इस्कॉनने दासपासून वेगळे झाल्याचा दावा नाकारला.

तथापि, नंतर इस्कॉनने दासपासून वेगळे झाल्याचा दावा नाकारला. "इस्कॉनने हिंदूंच्या आणि त्यांच्या प्रार्थनास्थळांच्या रक्षणासाठी शांततेने आवाहन केलेल्या चिन्मय कृष्ण दास यांच्या हक्कांचे आणि स्वातंत्र्याचे समर्थन करण्यापासून दूर राहिलेले नाही आणि करणार नाही, असे धार्मिक संघटनेने एका निवेदनात म्हटले आहे.

त्यात पुढे म्हटले आहे की, "गेल्या काही महिन्यांत बांगलादेशात इस्कॉनचे अधिकृतपणे प्रतिनिधित्व करत नसल्याबद्दल आम्ही फक्त काही स्पष्ट केले आहे. देशद्रोहाच्या आरोपाखाली अटक करण्यात आलेल्या दास यांना आज (2 डिसेंबर) बांगलादेशच्या सर्वोच्च न्यायालयात हजर केले जाणार आहे. भारत या घडामोडीवर बारीक नजर ठेवेल. दास हे चितगावच्या पुंडरिक धामचे प्रमुख आहेत.जे बांगलादेशातील इस्कॉनचे प्रमुख भाग आहे. तो बांगलादेश समिष्ट सनातनी जागरण विभागाचे प्रवक्ता देखील आहे, असे द हिंदूचे वृत्त आहे.

इस्कॉनला कसे लक्ष्य केले जात आहे?

बांगलादेशमध्ये इस्कॉनवर बंदी घालण्याची मागणी होत आहे. मात्र, गेल्या आठवड्यात बांगलादेश उच्च न्यायालयाने या संघटनेवर बंदी घालण्यासाठी स्वत:हून आदेश देण्यास नकार दिला.

बांगलादेशचे ऍटर्नी जनरल मोहम्मद असदुझ्झमन यांनी कोर्टात हजर राहिल्यानंतर, इस्कॉनला "धार्मिक कट्टरतावादी संघटना" असे संबोधले.

NDTV नुसार, संतप्त जमावाने बांगलादेशातील भैरव भागातील इस्कॉन सेंटरची तोडफोड केली. याशिवाय, बांगलादेशातील अधिकाऱ्यांनी चिन्मय कृष्ण दाससह इस्कॉनशी संबंधित 17 लोकांची बँक खाती गोठवली आहेत.

बांगलादेशातील अल्पसंख्याकांवर झालेल्या हल्ल्यांच्या घटनांबद्दल भारताने गंभीर चिंता व्यक्त केली असून, दास यांच्या अटकेला "दुर्दैवी" म्हटले आहे.

परराष्ट्र मंत्रालयाने (MEA) शुक्रवारी सांगितले की, "हिंदू आणि इतर अल्पसंख्याकांवर होणाऱ्या धमक्या आणि लक्ष्यित हल्ल्यांबद्दल भारताने बांगलादेश सरकारशी सातत्याने आणि जोरदारपणे बोलले आहे. अतिरेकी वक्तृत्वाच्या वाढीमुळे आम्ही चिंतित आहोत. आम्ही पावले उचलण्याचे आवाहन करतो. त्याच्या संरक्षणासाठी घेतले पाहिजे.

परराष्ट्र मंत्रालयाने सांगितले की त्यांनी दास यांच्यासाठी "पारदर्शक चाचणी" मागितली आहे. परराष्ट्र मंत्रालयाच्या विधानाला प्रत्युत्तर देताना बांगलादेशने म्हटले की त्यांनी तथ्यांचे चुकीचे वर्णन केले आहे आणि ते दोन्ही देशांमधील मैत्रीपूर्ण संबंधांच्या विरुद्ध आहे.

त्याचवेळी, काही तज्ञांचे म्हणणे आहे की इस्कॉनची जागतिक उपस्थिती आणि ताकद यामुळे बांगलादेशच्या अंतरिम सरकारला त्रास झाला आहे आणि यामुळेच मोहम्मद युनूसला 'इस्कॉनचे तोंड बंद ठेवावे' असे वाटते.

तज्ज्ञांच्या मते, बांगलादेश सरकारसाठी इस्कॉनवर बंदी घालणे सोपे नाही, परंतु सरकारने तसे केल्यास या निर्णयाचेही पडसाद उमटू शकतात.