JLF-2025: साहित्यीक विचारांची मांदियाळी अन् सांस्कृतिक कार्यक्रमांनी जयपूर साहित्य संमेलनाची सांगता

Jaipur Literature Festival 2025 : 18 व्या जयपूर साहित्य संमेलनाचा (JLF) समारोप 3 फेब्रुवारी 2025 रोजी विविध सांस्कृतिक कार्यक्रम व विविध तज्ज्ञांच्या चर्चाचचाने संपन्न झाला. जयपूर येथील हॉटेल क्लार्क्स आमेर येथे गेल्या पाच दिवसांपासून हे संमेलन सुरू होते. यात विविध सांस्कृतिक कार्यक्रम व उत्तम साहित्य संवादाने या कार्यक्रमाचा समारोप झाला.

संमेलनात सहभागी झालेल्या विविध साहित्यीक व सांस्कृतिक विषयातील तज्ज्ञांनी या आपले विचार प्रकट केले. जगातील सर्वात मोठ्या साहित्य संमेलनांपैकी एक म्हणून जयपूर साहित्य संमेलनाची ओळख आहे. या महोत्सवात 300 हून अधिक प्रतिष्ठित वक्ते सहभागी झाले होते, ज्यात नोबेल पारितोषिक विजेते, बुकर पारितोषिक विजेते, प्रसिद्ध लेखक, कवी, राजनेतिक तज्ज्ञ आणि धोरणकर्त्यांचा समावेश होता.

30 जानेवारीला महोत्सवाला झाला होता प्रारंभ

या महोत्सवाची सुरुवात 30 जानेवारी रोजी नोबेल पारितोषिक विजेते वेंकी रामकृष्णन यांच्या विचारप्रवर्तक मुख्य भाषणाने झाली. ज्यांनी कला आणि विज्ञान यांचे मिश्रण करण्याचे महत्त्व अधोरेखित केले. त्यांनी यावर भर दिला की वैज्ञानिक कौशल्य 'सहानुभूती आणि मूल्यांची समज' शिवारय अपूर्ण राहते, ज्यामुळे ज्ञानाकडे समग्र दृष्टिकोनाची आवश्यकता बळकट होते.

साहित्य, राजकारण, मानवाधिकार, लिंग समानता, आरोग्य, सिनेमा, संगीत आणि प्रकाशन उद्योग या विषयांवर विविध चर्चा करण्यात उपस्थितांनी भाग घेतला. संमेलनाच्या विविध प्रमुख सत्रांमध्ये अवर सिटी दॅट इयर, पॉअर इकॉनॉमिक्स फॉर यंग, ​​द चाइल्ड विदिन, वॅक्स नेशन, हेल्थ अँड लस, व्हाय वी डाय: द न्यू सायन्स ऑफ एजिंग अँड द क्वेस्ट फॉर मर्टॅलिटी, अँड चार्टिंग टुमारो: लॉ अँड लीडरशिप या विषयांचा समावेश होता.

"Pacifism is for Losers" – A hard-hitting debate marks the end of the 18th edition of the Jaipur Literature Festival 2025!

Manpreet Vohra, Mukulika Banerjee, Georgina Godwin, Gideon Levy, Yaroslav Trofimov, and Salil Tripathi challenge perspectives and spark discussion on war,… pic.twitter.com/R6GexiLKJx

— jaipurlitfest (@JaipurLitFest) February 3, 2025

या तज्ज्ञांनी केले संमेलनात मार्गदर्शन

या महोत्सवात नोबेल पारितोषिक विजेते अर्थशास्त्रज्ञ अभिजित बॅनर्जी, फ्रेंच-अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञ एस्थर डफ्लो, अभिनेते अमोल पालेकर, लेखिका इरा मुखोटी, लेखिका गीतांजली श्री, नाटककार डेव्हिड हेअर, कीवमध्ये जन्मलेले लेखिका यारोस्लाव ट्रोफिमोव्ह, मानववंशशास्त्रज्ञ मुकुलिका बॅनर्जी, माजी राजनयिक मनप्रीत व्होरा, लेखक सलील त्रिपाठी, पत्रकार जॉर्जिना गॉडविन, इस्रायली पत्रकार गिडॉन लेव्ही, चित्रपट दिग्दर्शक मानव कौल, गीतकार जावेद अख्तर, अभिनेता राहुल बोस, लेखक युवान अवेस आणि लेखक शाहू पाटोळे आणि कल्लोल भट्टाचार्य यांचा समावेश होता. सदर तज्ज्ञांनी उपस्थितांना विविध क्षेत्रासंबंधात माहिती देत संवाद साधला.

या नवीन पुस्तकांचे झाले प्रकाशन

या महोत्सवात कलाकृतींनीही महत्त्वाची भूमिका बजावली. ज्यात भारतीय पौराणिक कथांमधील स्त्रीशक्तीचा शोध घेणारे 'देवी आणि तिचे अवतार' आणि भारतीय कलात्मक परंपरेतील अध्यात्माचे परीक्षण करणारे 'द थर्ड आय ऑफ इंडियन आर्ट' यासारख्या उल्लेखनीय पुस्तकांचे प्रकाशन झाले.

ओजस कला पुरस्कार प्रदान

त्याचबरोबर, पारंपारिक कला जतन करण्यासाठी दिलेल्या योगदानाबद्दल जयपूर येथील लघुचित्र कलाकार विनीता शर्मा आणि अजय शर्मा यांना 2025 चा 'ओजस कला पुरस्कार' प्रदान करण्यात आला.

कैलाश खेर यांच्या कार्यक्रमाने प्रेक्षक मंत्रमुग्ध

साहित्यिक चर्चांनंतर झालेल्या मनमोहक सादरीकरणांनी जयपूर संगीत मंचाची संध्याकाळ मनोरंजक ठरली गायक कैलाश खेर यांच्या मंत्रमुग्ध करणाऱ्या संगीत सादरीकरणाने महोत्सवाचा समारोप झाला. जो कार्यक्रम समारोपाच्या दिवशी साहित्यप्रेमींसाठी विशेष आकर्षण राहिला. एकंदरीतच सलग पाच दिवस चाललेल्या या कार्यक्रमाने पुन्हा एकदा साहित्य विश्वात स्वत:चा ठसा निर्माण केला. जयपूर साहित्य महोत्सवाने बौद्धिक प्रवचनासाठी एक प्रमुख व्यासपीठ म्हणून आपली प्रतिष्ठा पुन्हा कायम ठेवली. जिथे विचारांची देवाणघेवाण झाली आणि कथा साजऱ्या केल्या गेल्या.