'अदानी पुन्हा फॉर्मात'; वाढत्या जागतिक गुंतवणूकदार विश्वासामुळे समूहाने उभारले तब्बल १५ अब्ज डॉलर्स

अदानी समूहाने अवघ्या एका आठवड्यात जवळपास १५ अब्ज डॉलर्सच्या गुंतवणुकीचे करार जाहीर केले आहेत, जे अलीकडच्या वर्षांतील समूहाचे सर्वात मोठे निधी उभारणी आणि विस्ताराचे टप्पे दर्शवते. अमेरिकेतील कायदेशीर वाद संपुष्टात आल्यानंतर या पायाभूत सुविधा क्षेत्रातील दिग्गज समूहावरील जागतिक गुंतवणूकदारांचा विश्वास पुन्हा दृढ झाल्याचे ताज्या घडामोडींवरून स्पष्ट होत आहे.

हा गुंतवणूक प्रवास समूहाचे मुख्य व्यवसाय, बंदरे, खाणकाम आणि उत्पादन क्षेत्रांपर्यंत पसरलेला आहे. प्रमुख पायाभूत सुविधा क्षेत्रांमध्ये आपली पकड अधिक मजबूत करण्यासाठी समूहाने आखलेली आक्रमक विस्तार रणनीती यातून अधोरेखित होते.

गुंतवणूकदारांकडून मिळालेली प्रचंड मागणी पाहता, समूहाची मुख्य कंपनी असलेल्या अदानी एंटरप्रायझेसने आपल्या समभाग विक्रीचा (शेअर सेल) आकार ५० टक्क्यांनी वाढवून १५,००० कोटी रुपये (अंदाजे १.६ अब्ज डॉलर्स) केला आहे. ब्लूमबर्गच्या अहवालानुसार, कॅपिटल ग्रुप, गोल्डमन सॅक्स, वॅन्गार्ड आणि ब्लॅकरॉक यांसारख्या अनेक आघाडीच्या जागतिक संस्थात्मक गुंतवणूकदारांनी या समभाग विक्रीत सहभाग घेतला आहे.

अदानी एंटरप्रायझेसने पूर्व भारतात एका मोठ्या ॲल्युमिनियम उत्पादन प्रकल्पात संयुक्तपणे ११.५ अब्ज डॉलर्सची गुंतवणूक करण्यासाठी अबु धाबी येथील 'इंटरनॅशनल होल्डिंग कंपनी' (IHC) सोबत करार केल्यानंतर लगेचच ही यशस्वी निधी उभारणी झाली आहे.

त्याचप्रमाणे, या आठवड्याच्या सुरुवातीला अदानी पोर्ट्स अँड स्पेशल इकॉनॉमिक झोनने (APSEZ) 'मेडिटेरेनियन शिपिंग कंपनी' (MSC) सोबत १.४ अब्ज डॉलर्सचा करार जाहीर केला. या करारांतर्गत, ही जागतिक शिपिंग कंपनी केरळमधील विझिंजम आंतरराष्ट्रीय बंदरामध्ये ४९ टक्के हिस्सा खरेदी करणार आहे.

गुंतवणूकदारांचा विश्वास परतला

मार्केट तज्ज्ञांच्या मते, या लागोपाठ झालेल्या घोषणा अदानी समूहाबद्दल गुंतवणूकदारांच्या बदललेल्या सकारात्मक मानसिकतेचे संकेत देतात.

'निका ॲडव्हायझरी सर्व्हिसेस'चे मुख्य कार्यकारी अधिकारी सुनील चंडिरामाणी यांनी सांगितले की, अदानी समूहाने आता बचावात्मक पवित्रा सोडून आपला मोर्चा पूर्णपणे विस्ताराकडे वळवल्याचे दिसत आहे. ते म्हणाले, "नुकतीच झालेली निधी उभारणी आणि धोरणात्मक गुंतवणूक हे स्पष्ट करतात की, आंतरराष्ट्रीय गुंतवणूकदार अदानी समूहाच्या दीर्घकालीन पायाभूत सुविधा विकास प्रवासाला पाठिंबा देण्यासाठी पुन्हा एकदा तयार आहेत."

अमेरिकेतील कायदेशीर वादांचे सावट दूर

गुंतवणुकीच्या या नव्या घोषणा अदानी समूहाने अमेरिकेतील अनेक कायदेशीर खटले यशस्वीरित्या निकाली काढल्यानंतर अवघ्या काही आठवड्यांतच समोर आल्या आहेत.

अमेरिकेच्या न्याय विभागाने एका कथित लाचखोरीच्या तपासाशी संबंधित गुन्हेगारी स्वरूपाचे आरोप गौतम अदानी आणि सागर अदानी यांच्यावरून मागे घेण्याचे पाऊल उचलले होते. या व्यतिरिक्त, अदानीच्या संस्थापकांनी अमेरिकन सिक्युरिटीज अँड एक्स्चेंज कमिशनसोबतचा दिवाणी फसवणुकीचा खटला आर्थिक तडजोडीद्वारे मिटवण्यास संमती दिली, तर अदानी एंटरप्रायझेसने निर्बंधांशी संबंधित असलेला एक तपासही निकाली काढला. या सर्व प्रकरणात समूहाने सुरुवातीपासूनच कोणतीही चुकीची कृती केल्याचा स्पष्ट नकार दिला होता.

या प्रकरणांचा निकाल लागल्यामुळे गेल्या दोन वर्षांपासून गुंतवणूकदारांच्या मनात असलेली सर्वात मोठी अनिश्चितता आता दूर झाली असल्याचे मानले जात आहे.

आव्हाने अजूनही कायम

या सकारात्मक गतीनंतरही समूहासमोर काही आव्हाने अद्याप कायम आहेत. विझिंजम बंदरातील 'एमएससी'च्या (MSC) गुंतवणुकीवर केरळ सरकारने आक्षेप घेतला असून, ही प्रक्रिया राज्य प्रशासनाला पूर्वकल्पना न देता किंवा सल्लामसलत न करता पार पाडण्यात आल्याचे म्हटले आहे. गेल्या वर्षी केरळ किनारपट्टीजवळ झालेल्या एका सागरी दुर्घटनेनंतर एमएससी कंपनी आधीच चौकशीच्या फेऱ्यात अडकली आहे, त्यामुळे हा वाद अधिक संवेदनशील बनला आहे.

बाजार मूल्यात जोरदार रिकव्हरी

२०२३ मधील हिंडेनबर्ग रिसर्चचा अहवाल आणि त्यानंतरच्या नियामक तपासांमुळे दबावाचा सामना केल्यानंतर, अदानी समूहाने २०२६ मध्ये बाजारातील कामगिरीत मोठी झेप घेतली आहे.

ब्लूमबर्गच्या आकडेवारीनुसार, अदानी समूहाच्या सूचीबद्ध (लिस्टेड) कंपन्यांचे एकूण बाजार भांडवल (मार्केट कॅपिटलायझेशन) २०० अब्ज डॉलर्सच्या पार गेले आहे. तर दुसरीकडे या वर्षात गौतम अदानी यांच्या वैयक्तिक संपत्तीतही मोठी वाढ झाली असून, त्यांनी आशियातील सर्वात श्रीमंत व्यक्तींच्या यादीत पुन्हा एकदा आपले स्थान निश्चित केले आहे.

भविष्यात पायाभूत सुविधा, लॉजिस्टिक्स, ऊर्जा आणि उत्पादन क्षेत्रातील व्यवसायांचा विस्तार वेगाने करण्यासाठी या ताज्या गुंतवणुकीमुळे समूहाला मोठी आर्थिक ताकद मिळेल, असा विश्वास उद्योग जगतातील निरीक्षकांनी व्यक्त केला आहे.