महिला दिनानिमित्त जाणून घ्या, अशा 10 भारतीय महिलांची कहानी, ज्यांनी आपल्या देशाचा झेंडा फडकवला!

Womens Day 2025 : भारतात नारीशक्तीला वंदन केले जाते. नारीशक्ती भारतीय अर्थव्यवस्थेपासून सर्वच क्षेत्राचा कणा बनत आहे. जशी कुटुंब स्त्रीशिवाय पूर्ण नाही तशी स्त्रीशिवाय देशाची प्रगती शक्य नाही. या नारीशक्तीने भारतीय विकासात सातत्याने आपले योगदान दिले आहे. आज आपण जागतिक पटलावर भारताचा झेंडा फडकवणाऱ्या दहा भारतीय महिलांची माहिती घेणार आहोत.

महिला दिनाच्या निमित्ताने महिलांच्या विविध क्षेत्रातील कामगिरीचे स्मरण करण्याच्या या खास प्रसंगी, व्यवसायाच्या जगात आपला ठसा उमटवणाऱ्या भारतीय महिलांवर एक नजर... महिला दिन 8 मार्च 2025 रोजी साजरा केला जाईल. या प्रसंगी, प्रत्येक तरुण भारतीय तरुणी प्रेरणा घेऊ शकतील अशा असामान्य महिलांची गोष्ट जाणून घेऊया. स्त्री-पुरुष असमानतेमुळे झगडण्याच्या काळात या महिलांनी अंधार दूर झाल्यानंतर केवळ आपल्या जीवनात प्रकाशच पसरवला नाही, तर जगभर महिलांसाठी संघर्षातून यशाचा आदर्श घालून दिला आहे.

1. लीना नायर -

लीना नायर या फ्रेंच लक्झरी ग्रुप चॅनेलच्या जागतिक सीईओ आहेत. XLRI जमशेदपूरच्या माजी विद्यार्थिनी, नायर, ज्यांनी 1992 मध्ये HUL, युनिलिव्हरच्या भारतीय उपकंपनीसह आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली, त्यांनी कंपनीमध्ये 30 वर्षे काम केले. रँक वाढली आणि लीना ही पहिली महिला आणि सर्वात तरुण मुख्य मानव संसाधन (एचआर) अधिकारी बनली. फॅशन पॉवरहाऊस चॅनलमध्ये सामील होण्यासाठी लीना नायर 2021 मध्ये युनिलिव्हर सोडणार आहेत.

2. किरण मुझुमदार शॉ

- किरण मुझुमदार-शॉ या बेंगळुरूमधील बायोकॉन या बायोटेक्नॉलॉजी फर्मचे संस्थापक आणि कार्यकारी अध्यक्षा आहेत. पहिल्या पिढीतील उद्योजक, परोपकारी आणि भारतातील सर्वात श्रीमंत महिलांपैकी एक आहे. सोशल मीडिया ॲक्टिव्हिटीच्या युगात, किरण मुझुमदार या एक सक्रिय ट्विटर वापरकर्ता म्हणूनही ओळखल्या जातात. त्या तरुण उद्योजकांना प्रेरित करण्याच्या आघाडीवरही खूप सक्रिय आहे.

3. फाल्गुनी नायर -

फाल्गुनी नायर या नायकाच्या संस्थापक आणि सीईओ आहेत. Nykaa, स्टॉक एक्स्चेंजवर सूचीबद्ध होणारी भारतातील पहिली महिला-नेतृत्व कंपनी, नायर यांच्या नेतृत्वाखाली चांगली कामगिरी करत आहे, ज्यांची भारतातील सर्वात श्रीमंत महिलांमध्ये गणना केली जाते. वयाच्या 50 व्या वर्षी, त्याने स्वतःच्या $2 दशलक्ष सह Nykaa ची सुरुवात केली. स्वतःची कंपनी सुरू करण्यासाठी त्यांनी कोटक महिंद्रा कॅपिटलचे व्यवस्थापकीय संचालक म्हणून नोकरी सोडली.

4. रेवती अद्वैथी -

रेवती अद्वैथी या STEM मध्ये महिलांसाठी दीर्घकाळापासून वकील आहेत. फ्लेक्सच्या सीईओ, रेवती, अद्वैती बिर्ला इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी अँड सायन्स (BITS) च्या माजी विद्यार्थिनी, शॉप फ्लोअर पर्यवेक्षक म्हणून ईटनमध्ये त्यांनी करिअरची सुरुवात केली.

5. देविका बुलचंदानी ओगिल्वीच्या ग्लोबल सीईओ

- देविका बुलचंदानी या जाहिरात एजन्सीच्या प्रमुख असलेल्या भारतीय वंशाच्या पहिल्या व्यक्ती आहेत. 'फिअरलेस गर्ल' मोहिमेमागे तिने महत्त्वाची भूमिका बजावली. ती ती महिला आहे ज्यांनी वॉल स्ट्रीटच्या चार्जिंग बुल चिन्हाला समोर उभ्या असलेल्या एका तरुण मुलीच्या पुतळ्याला आव्हान दिले होते.

6. फ्लाइंग ऑफिसर तनुष्का सिंग -

भारतीय हवाई दलाने फ्लाइंग ऑफिसर तनुष्का सिंग यांची भारतीय हवाई दलाच्या जग्वार फायटर जेट स्क्वॉड्रनमध्ये कायमस्वरूपी पायलट म्हणून नियुक्ती केली आहे. हवाई दलाच्या लढाऊ मोहिमांमध्ये महिलांना अधिक सक्रिय भूमिका देण्याच्या दिशेने हे एक महत्त्वाचे पाऊल आहे. आंतरराष्ट्रीय महिला दिनापूर्वी भारतीय हवाई दलात आणखी एका महिलेला एक मोठं पद मिळाले आहे. जग्वार हे भारतीय हवाई दलाचे एक प्रमुख शक्तिशाली स्ट्राइक विमान आहे. हे फायटर जेट त्याच्या अचूक स्ट्राइक क्षमतेसाठी ओळखले जाते. यापूर्वीही इतर महिला वैमानिकांनी जग्वार जेट उडवल्या होत्या, परंतु तनुष्काची कायमस्वरूपी नियुक्ती करण्यात आली आहे. यामुळे हा विक्रम फ्लाइंग ऑफिसर तनुष्का सिंग यांच्या नावावर नोंदला गेला आहे.

7. डॉ. सीमा शर्मा -

हिमाचल प्रदेशातील डॉ. सीमा शर्मा यांना IIT दिल्ली येथे अध्यापन आणि संशोधनातील योगदानाबद्दल उत्कृष्ट यंग फॅकल्टी फेलोशिप पुरस्कार आणि अध्यापन उत्कृष्टता पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे. आता तिची आंतरराष्ट्रीय महिला दिन पुरस्कारासाठी निवड झाली आहे. अशा परिस्थितीत मुख्यमंत्री सुखविंदर सिंग सुखू यांनी त्यांचे अभिनंदन केले आहे. यावेळी आंतरराष्ट्रीय महिला दिन पुरस्कार-2024 च्या यादीत हिमाचल प्रदेशच्या डॉ. सीमा शर्मा यांचीही निवड झाली आहे. इंडियन कौन्सिल फॉर यूएन रिलेशन, नवी दिल्ली यांनी या पुरस्कारासाठी त्यांची निवड केली आहे. संस्थेच्या वतीने डॉ. सीमी यांना त्यांच्या संशोधन आणि विकासातील उल्लेखनीय योगदानाबद्दल हा पुरस्कार देण्यात येत आहे.

8. मनू भाकेर

- मनु भाकेर ही एक आशिया खंडातील भारतीय ऑलिम्पियन आहे, जी एअर गन शूटिंग खेळते. तिने 2025 पॅरिस ऑलिम्पिक मध्ये 10 मीटर पिस्तूल प्रकारात कांस्य पदक जिंकले. मनुचा जन्म हरियाणाच्या झज्जर जिल्ह्यातील गोरिया गावात झाला. 14 वर्षांच्या होईपर्यंत भाकेरने ह्येन लँगलॉन, मणिपुरी मार्शल आर्ट, तसेच मुष्टियुद्ध, टेनिस आणि स्केटिंग अशा इतर खेळांमध्ये उत्कृष्ट कामगिरी केली. या स्पर्धांमध्ये राष्ट्रीय खेळांमध्ये पदक जिंकले. 2018 च्या आयएसएसएफ विश्वचषकात भारताचे प्रतिनिधित्व केले आणि दोन सुवर्ण पदके जिंकली. आयएसएसएफ विश्वचषकात सुवर्णपदक जिंकणारी ती सर्वात तरुण भारतीय आहे.

9. सिंधुताई सपकाळ -

सिंधुताईंनी आपल्या आयुष्यात जवळपास 1050 अनाथ मुलांचे पालनपोषण केले आहे. विशेष म्हणजे या सर्व मुलांना संगोपनासोबतच चांगले शिक्षणही देण्यात आले आहे. यापैकी बरेच लोक आज स्वतः अनाथाश्रम चालवतात आणि स्वतःचा व्यवसाय देखील चालवतात. त्यांचे 73 वर्षांचे जीवन संघर्षमय होते पण समाजाप्रती त्यांनी दाखविलेल्या औदार्यातून समाजाला मोठी प्रेरणा मिळते. समाजाप्रती उदार भावना असलेला मराठी चित्रपट - मी सिंधुताई सपकाळ बनवला आहे. ती नेहमी म्हणायची, 'प्रत्येकजण स्वार्थासाठी जगतो, थोडं दुसऱ्यासाठीही जगतो.' या आश्चर्यकारक कार्यासाठी त्यांना 900 हून अधिक राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आले.

10. सानिया मिर्झा - सानिया मिर्झाचा जन्म 5 नोव्हेंबर 1986 रोजी झाला. ती एक भारतीय टेनिस खेळाडू आहे. तिने 2003 ते 2013 या सलग दशकात महिला टेनिस असोसिएशन (WTA) मध्ये एकेरी आणि दुहेरीत अव्वल भारतीय टेनिसपटू म्हणून आपले स्थान कायम राखले. वयाच्या अवघ्या 18 व्या वर्षी जगभरात प्रसिद्ध झालेल्या या खेळाडूला 2006 मध्ये 'पद्मश्री' पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले होते. हा बहुमान मिळवणारी ती सर्वात तरुण खेळाडू आहे. 2006 मध्ये, तिला युनायटेड स्टेट्समधील जागतिक टेनिस महान खेळाडूंमध्ये डब्ल्यूटीएचा 'सर्वात प्रभावशाली नवोदित पुरस्कार' प्रदान करण्यात आला.

सानियाने चार ऑलिम्पिकमध्ये भाग घेतला. तिने 1999 मध्ये वर्ल्ड ज्युनियर टेनिस चॅम्पियनशिपमध्ये भाग घेऊन आपल्या कारकिर्दीला सुरुवात केली. यानंतर त्याने अनेक आंतरराष्ट्रीय सामन्यांमध्ये भाग घेतला आणि यशही मिळवले. 2003 हा तिच्या आयुष्यातील सर्वात वळणार काळ ठरला जेव्हा सानिया मिर्झाने भारताकडून वाईल्ड कार्ड एंट्री केल्यानंतर विम्बल्डनमध्ये दुहेरी जिंकली. 2004 मध्ये उत्तम कामगिरी केल्याबद्दल त्यांना 2005 मध्ये अर्जुन पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. 2005 च्या शेवटी, त्याचे आंतरराष्ट्रीय रँकिंग 42 होते, जे कोणत्याही भारतीय टेनिस खेळाडूसाठी सर्वोच्च होते. 2009 मध्ये, ग्रँड स्लॅम जिंकणारी ती भारतातील पहिली महिला खेळाडू ठरली.