Lunar Eclipse 2025 : चंद्र ग्रहण काळात 'या' 6 गोष्टी खाऊ नका, जाणून घ्या त्यामागील कारणं

What not to eat during lunar eclipse : भारतीय संस्कृतीमध्ये चंद्रग्रहण आणि सूर्यग्रहण यांना केवळ खगोलीय घटना मानले जात नाही, तर त्यांचा मानवी जीवन, निसर्ग आणि पर्यावरणावरही मोठा परिणाम होतो, असे मानले जाते. याच कारणामुळे प्राचीन काळापासून ग्रहणाच्या वेळी काही विशिष्ट नियम पाळण्याची परंपरा आहे. आज, ७ सप्टेंबर २०२५ रोजी भारतात चंद्रग्रहण दिसणार आहे. हे ग्रहण रात्री ८:५८ वाजता सुरू होऊन रात्री २:३० पर्यंत चालेल. या काळात खाण्यापिण्याबाबत कोणत्या गोष्टी टाळाव्यात आणि त्यामागचे कारण काय आहे, हे जाणून घेणे महत्त्वाचे आहे.

ग्रहणाच्या वेळी खाण्यापिण्याची खबरदारी

चंद्रग्रहण ही एक नैसर्गिक घटना आहे. आपल्या पूर्वजांनी आणि ऋषीमुनींनी या काळात काही नियम तयार केले, जेणेकरून लोक सतर्क राहून स्वतःच्या आरोग्याचे रक्षण करू शकतील. या नियमांमागे धार्मिक श्रद्धा आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन दोन्ही दडलेले आहेत.

ग्रहणाच्या वेळी आपले शरीर आणि मन अधिक संवेदनशील बनतात. त्यामुळे या काळात काही गोष्टींचे सेवन टाळण्याचा सल्ला दिला जातो.

चंद्रग्रहणाच्या वेळी या ६ गोष्टी टाळा

अन्न आणि पाणी: ग्रहणाच्या वेळी अन्न आणि पाणी खाणे किंवा पिणे निषिद्ध मानले जाते. अशी मान्यता आहे की या काळात वातावरणात नकारात्मक ऊर्जा सक्रिय होते, ज्यामुळे अन्न दूषित होऊ शकते. त्यामुळे, ग्रहण सुरू होण्यापूर्वीच जेवण संपवून ग्रहण संपल्यानंतर स्नान करूनच काहीतरी खावे.

दूध आणि दुग्धजन्य पदार्थ

दूध, दही, लोणी आणि पनीर यांसारखे दुग्धजन्य पदार्थ ग्रहणाच्या काळात खाऊ नयेत. परंपरेनुसार, ग्रहणाच्या सावलीमुळे हे पदार्थ लवकर खराब होतात. यामुळेच अनेक घरांमध्ये ग्रहणापूर्वी दुधात किंवा दह्यात तुळशीची पाने टाकली जातात, जेणेकरून ते खराब होणार नाहीत.

शिजवलेले अन्न

ग्रहणापूर्वी शिजवलेले कोणतेही अन्न ग्रहण संपेपर्यंत खाऊ नये. शास्त्रानुसार, ग्रहणाच्या वेळी शिजवलेले अन्न दूषित होते आणि ते खाल्ल्यास रोग होऊ शकतात. त्यामुळे ग्रहण संपल्यानंतर ताजे अन्न शिजवून खाण्याची परंपरा आहे.

कापलेली फळे आणि भाज्या

ग्रहणापूर्वी कापलेली किंवा सोललेली फळे आणि भाज्या देखील ग्रहणाच्या वेळी खाऊ नयेत, कारण नकारात्मक ऊर्जा त्यांचा लवकर प्रभाव पाडू शकते. जर त्यांचा वापर करणे आवश्यक असेल, तर ग्रहणापूर्वी त्यावर तुळशीची पाने किंवा 'कुश' (पवित्र गवत) ठेवण्याची पद्धत आहे.

तेलकट आणि तळलेले पदार्थ

ग्रहण काळात तळलेले आणि तेलकट पदार्थ खाणे टाळावे. हे पदार्थ पचायला जड असतात आणि ग्रहणाच्या वेळी शरीराची पचनक्रिया मंदावते. यामुळे आरोग्यावर विपरीत परिणाम होऊ शकतो.

मांसाहारी आणि नशा

ग्रहण काळात मांस, मासे, अंडी किंवा कोणत्याही प्रकारचा नशा करणे निषिद्ध मानले जाते. धार्मिक आणि आध्यात्मिक दृष्टिकोनातून, हे पदार्थ केवळ आरोग्यालाच नाही, तर मानसिक संतुलनालाही हानी पोहोचवू शकतात.

ग्रहणाचा वैज्ञानिक दृष्टिकोन

आधुनिक विज्ञान ग्रहणाला केवळ एक खगोलीय घटना मानते, आणि अन्न-पाणी न घेण्याच्या नियमांना अंधश्रद्धा म्हणते. मात्र, वैज्ञानिकदृष्ट्या पाहिले तर ग्रहण काळात वातावरणात बदल होतो. सूर्यप्रकाश कमी पडल्यामुळे बॅक्टेरिया (जिवाणू) वेगाने वाढू शकतात, ज्यामुळे अन्न लवकर खराब होण्याची शक्यता असते. या दृष्टीनेही खबरदारी घेणे आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरते.

ग्रहण काळात काय करावे?

• ग्रहण सुरू होण्यापूर्वी जेवण संपवा.
• ग्रहण संपल्यानंतर स्नान करा आणि ताजे अन्न शिजवून खा.
• उरलेल्या अन्न किंवा दुध-दही यांसारख्या पदार्थांमध्ये तुळशीची पाने ठेवा.

या काळात पूजा करणे, मंत्र जप करणे आणि ध्यान करणे शुभ मानले जाते, ज्यामुळे मन शांत राहते आणि नकारात्मक ऊर्जा दूर होते.