डॉ. शालिनी मलिक यांना 'द वे होम' कादंबरीसाठी पहिला 'IGF आर्चर-अमिश पुरस्कार' प्रदान

IGF Archer Amish Award 2025 : ब्रिटनची राजधानी लंडनमधील प्रतिष्ठित 'क्वीन एलिझाबेथ II सेंटर'मध्ये भारतीय लेखिका डॉ. शालिनी मलिक यांना पहिला आयजीएफ आर्चर-अमिश पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. तो क्षण एक अनोखी अनुभूती देणारा ठरला. हा पुरस्कार त्यांच्या साहित्यिक योगदानासाठी केलेला सन्मान नव्हता तर आंतरराष्ट्रीय स्तरावर भारतीय कादंबरीला एक नवीन दिशा देण्याच्या दृष्टीने एक ऐतिहासिक पाऊल मानले गेले.

लेखिका शालिनी मलिक यांना 18 जून रोजी लंडनमध्ये त्यांच्या 'द वे होम' या पुस्तकासाठी सन्मानित करण्यात आले. ही एक कादंबरी आहे जी दुःख, ओळख आणि आत्म-निरीक्षण, उपचार यासारखे मुद्दे अतिशय भावनिक आणि सहजतेने वाचकांसमोर मांडते. या कादंबरीची कथा तीन तरुण सहस्राब्दींबद्दल आहे, जे गोव्यात त्यांच्या वैयक्तिक अंतर्गत संघर्षांशी झुंजताना मैत्री आणि आत्म-शोधाच्या मार्गावर कसे चालतात, याची ओळख करून देणारी.

साहित्यिक प्रतिष्ठा आणि जागतिक मान्यता या पुरस्काराअंतर्गत, डॉ. मलिक यांना 25,000 अमेरिकन डॉलर्स (अंदाजे 20.8 लाख रुपये) बक्षीस रक्कम मिळाली - जी जागतिक काल्पनिक कथांमधील सर्वात मोठ्या रोख पुरस्कारांपैकी एक मानली जाते. आयजीएफ लंडन 2025 च्या पहिल्या दिवशी झालेल्या भव्य उद्घाटन समारंभात त्यांना या पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.

पुरस्कार प्रदान सोहळ्यात बोलताना यूकेच्या संस्कृती, माध्यम आणि क्रीडा मंत्री लिसा नंदी म्हणाल्या, आजचे जग ध्रुवीकरणाकडे वाटचाल करत आहे. अशा वेळी, देशांमधील लोकांमधील संबंध आपल्याला जोडणारा पूल बनू शकतात. पंतप्रधान मोदी आणि पंतप्रधान केयर स्टारमर यांच्यात ही भावना आहे. अडथळे तोडून सांस्कृतिक सौहार्द वाढवणारे नेतृत्व.

"आयजीएफ आर्चर-अमिश पुरस्कार : साहित्याची नवी दिशा'

हा पुरस्कार इंडिया ग्लोबल फोरम (IGF) द्वारे स्थापित केला जातो आणि त्याला The House of Abhinandan Lodha यांचे सहकार्य मिळालेले आहे.हा पुरस्कार समकालीन भारतीय लेखकांना सन्मानित करतो ज्यांची कामे भारताची विविधता, जटिलता आणि गतिमानता प्रभावीपणे दर्शवतात.

आयजीएफचे संस्थापक आणि अध्यक्ष मनोज लाडवा म्हणाले, "आम्हाला नेहमीच असे वाटते की कल्पनांमध्ये जगाला जोडण्याची शक्ती असते आणि प्रत्येक महान कल्पनेचा गाभा एक कथा असते. याच विचाराच्या आधारे आम्ही हा पुरस्कार सुरू केला. भारतातील अकथित कथांना जागतिक व्यासपीठ देणे हे आमचे उद्दिष्ट आहे."

कथाकारांना व्यासपीठ मिळाल्यावर...

या समारंभात प्रसिद्ध आंतरराष्ट्रीय लेखक लॉर्ड जेफ्री आर्चर आणि भारतीय बेस्टसेलर लेखक अमिश त्रिपाठी यांच्या उपस्थितीने कार्यक्रमाला विशेष बनवले. दोघेही या पुरस्काराच्या नावाशी जोडले गेले आहेत आणि या उपक्रमामागील प्रेरणा देखील आहेत. या खास प्रसंगी जेफ्री आर्चर म्हणाले, "लेखकांची सर्वात मोठी समस्या म्हणजे कथाकारांना पुरस्कार मिळत नाहीत. पण विचार करा, तुम्ही किती नोबेल पारितोषिक विजेत्यांबद्दल ऐकले आहे आणि किती वाचले आहे?, लोक कथाकार वाचतात."

अमिश त्रिपाठी म्हणाले की, कथाकाराची सर्वात महत्वाची जबाबदारी म्हणजे लोकांचे लक्ष वेधणे आणि टिकवून ठेवणे. स्टीव्ह जॉब्स असेही म्हणाले की, या जगातील सर्वात शक्तिशाली व्यवसाय म्हणजे कथा सांगणे. आणि केवळ लेखकच नाही तर वाचकही उत्तम कथाकथन करणारे आहेत."

भारताच्या सांस्कृतिक आत्म्यासाठी एक नवीन आधार

The House of Abhinandan Lodhaचे संस्थापक अभिनंदन लोढा म्हणाले, "आम्ही केवळ तिच्या आर्थिक मूल्यावर नव्हे तर तिच्या संस्कृती आणि आत्म्याच्या आधारावर जमीन निवडतो. या पुरस्कारामागे तोच विचार आहे. भारताची खरी संपत्ती त्याच्या कथांमध्ये आहे. हा पुरस्कार हा वारसा जपण्याचा आणि पुढे नेण्याचा प्रयत्न आहे.

IGF Archer Amish Award 2025चे फायनालिस्ट

• नित्या नीलकंठन - Navapashanam - The Quest for the Nine Magical Poisons
• योगेश पांडे - द किल स्विच
• डॉ. शालिनी मलिक - द वे होम (विजेता)

IGF लंडन 2025 : भारत-यूके भागीदारीसाठी एक नवीन युग

आयजीएफ लंडन 2025 हे केवळ साहित्यिक विचारमंथन सत्र नव्हते, तर ते भारत-यूके संबंधांमध्ये एक ऐतिहासिक मैलाचा दगड देखील होते. 2015 मध्ये पंतप्रधान मोदींच्या ऐतिहासिक भेटीच्या 10 व्या वर्धापन दिनानिमित्त, हा कार्यक्रम आतापर्यंतच्या सर्वात मोठ्या द्विपक्षीय कामगिरींपैकी एक - मुक्त व्यापार करार (FTA) ला औपचारिकपणे मान्यता देणारा पहिला आंतरराष्ट्रीय व्यासपीठ होता. 1000 हून अधिक सहभागींसह, आणि लंडनमधील अनेक ठिकाणी पसरलेल्या, या कार्यक्रमात तंत्रज्ञान, व्यवसाय, गुंतवणूक, संस्कृती आणि राजनयिकता यासारख्या विषयांवर लक्ष केंद्रित केले गेले.

डॉ. शालिनी मलिक यांची कथा सुपरशक्ती

डॉ. शालिनी मलिक यांचा विजय हा केवळ एका लेखकाचा वैयक्तिक पराक्रम नाही तर भारतीय साहित्याच्या जागतिक मान्यतेचे प्रतीक आहे. IGF आर्चर-अमिश पुरस्काराने हे सिद्ध केले आहे की, आजच्या जगात, कथाकथन ही एक सॉफ्ट पॉवर नाही, तर एक महासत्ता आहे. जी राष्ट्रांना जोडू शकते, संस्कृतींना अधिक खोलवर नेऊ शकते आणि इतिहासाला दिशा देऊ शकते. आणि म्हणूनच "द वे होम" आता फक्त एक पुस्तक राहिलेले नाही, तर भारताच्या नवीन साहित्यिक दिशेने झालेल्या वाटचालीचे एक प्रतिक बनले आहे.