एअर इंडियाचं दुर्दैव! २४ तासांत दुसरा अपघात; दिल्ली विमानतळावर विमानात आग, कारण काय?

एअर इंडियाच्या उड्डाणांवरील संकटाचे ढग दूर होण्याचे नाव घेत नाहीत. गेल्या २४ तासांत, मुंबईत धावपट्टीवरून घसरल्याच्या घटनेनंतर, आता दिल्लीच्या इंदिरा गांधी आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर हाँगकाँगहून आलेल्या विमानात आग लागल्याच्या बातमीने खळबळ उडाली आहे.

मिळालेल्या माहितीनुसार, २२ जुलै रोजी हाँगकाँग-दिल्ली फ्लाइट AI-315 च्या लँडिंगनंतर गेटवर उभे असताना सहाय्यक विद्युत युनिट (APU) मध्ये आग लागली. सुदैवाने सर्व प्रवासी आणि क्रू मेंबर्स सुखरूप बाहेर पडले. पण प्रश्न असा आहे की, एकामागून एक घडणाऱ्या या अपघातांचे कारण काय आहे? चला, या घटनेची संपूर्ण कहाणी जाणून घेऊया.

दिल्ली विमानतळावर अपघात: आगीने घातला धुमाकूळ

२२ जुलै २०२५ रोजी हाँगकाँगहून दिल्लीसाठी (Hong Kong-Delhi Flight) उड्डाण घेणारी एअर इंडियाची फ्लाइट AI-315 (बोइंग ७८७-८) इंदिरा गांधी आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर सकाळी सुमारे ६:३० वाजता उतरली. लँडिंगनंतर विमान टर्मिनल ३ च्या गेट नंबर ४२ वर पार्क करण्यात आले होते आणि प्रवासी उतरण्याची प्रक्रिया सुरू झाली होती. तेव्हाच अचानक विमानाचा मागील बाजूस असलेल्या सहाय्यक विद्युत युनिट (APU) मध्ये आगीच्या ज्वाळा दिसू लागल्या. APU ही एक प्रणाली आहे, जी विमानाच्या जमिनीवर असताना वीज आणि एअर कंडिशनिंग प्रदान करते.

प्रत्यक्षदर्शींनी सांगितले की, आगीच्या ज्वाळा पाहून प्रवाशांमध्ये घबराट पसरली. एका प्रवाशाने, रोहन गुप्ताने X वर लिहिले, 'आम्ही नुकतेच विमानातून उतरत होतो की अचानक धूर आणि आगीच्या ज्वाळा दिसल्या. सगळे ओरडू लागले, पण क्रूने लगेच आम्हाला बाहेर काढले.' दिल्ली आंतरराष्ट्रीय विमानतळ लिमिटेड (DIAL) च्या अग्निशमन दलाने तातडीने कारवाई करत आग विझवली. सुदैवाने कोणतीही जीवितहानी झाली नाही, परंतु विमानाला किरकोळ नुकसान झाले.

एअर इंडिया काय म्हणते?

एअर इंडियाच्या प्रवक्त्याने निवेदन जारी करून म्हटले, 'फ्लाइट AI-315 मध्ये लँडिंगनंतर APU मध्ये आग लागण्याची घटना घडली. सिस्टिम डिझाइननुसार APU आपोआप बंद झाले, ज्यामुळे परिस्थिती नियंत्रणात राहिली. सर्व प्रवासी आणि क्रू मेंबर्स सुरक्षित आहेत. विमानाची तपासणी करण्यासाठी थांबवण्यात आले आहे, आणि DGCA ला कळवण्यात आले आहे.'

२४ तासांत दुसरा अपघात: मुंबईत धावपट्टीवरून घसरले विमान

ही घटना एअर इंडियासाठी २४ तासांत दुसरा धक्का होता. याच्या एक दिवस आधी, २१ जुलै २०२५ रोजी, कोचीहून मुंबईला येणारी एअर इंडियाची फ्लाइट AI-2744 (एअरबस A320) छत्रपती शिवाजी महाराज आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर लँडिंगदरम्यान धावपट्टीवरून घसरली. रात्री सुमारे १०:४५ वाजता झालेल्या या अपघातात विमान धावपट्टीच्या कडेला असलेल्या गवतावर गेले, ज्यामुळे धावपट्टी काही काळ बंद करावी लागली. सुदैवाने १४९ प्रवासी आणि ७ क्रू मेंबर्सपैकी कोणीही जखमी झाले नाही.

एअर इंडियाने या घटनेवर निवेदन जारी केले, 'लँडिंगदरम्यान खराब हवामान आणि धावपट्टीच्या परिस्थितीमुळे फ्लाइट AI-2744 धावपट्टीवरून थोडेसे विचलित झाले. सर्व प्रवासी सुरक्षित आहेत आणि विमानाची तपासणी केली जात आहे.'

APU म्हणजे काय: APU काय आहे आणि आग का लागली?

सहाय्यक विद्युत युनिट (APU) हे विमानाचे एक छोटे टर्बाइन इंजिन असते, जे जमिनीवर असताना विमानाला वीज आणि एअर कंडिशनिंग प्रदान करते. तज्ञांनुसार, APU मध्ये आग लागण्याची अनेक कारणे असू शकतात:

• तांत्रिक बिघाड: APU मध्ये इलेक्ट्रिकल शॉर्ट सर्किट किंवा जास्त गरम झाल्यामुळे आग लागू शकते.
• देखभालीतील चूक: नियमित देखभाल न केल्यास APU मध्ये बिघाड होऊ शकतो.
• इंधन गळती: APU जवळ इंधन गळती झाल्यासही आग भडकू शकते.

तथापि, प्राथमिक तपासणीत एअर इंडियाने दावा केला की APU ची स्वयंचलित शटडाऊन प्रणाली कार्यक्षम होती, ज्यामुळे मोठा अपघात टळला. नागरी उड्डयन महासंचालनालयाने (DGCA) या घटनेची सखोल चौकशी सुरू केली आहे आणि लवकरच सविस्तर अहवाल येण्याची अपेक्षा आहे.

एअर इंडियाच्या अडचणी: एकामागून एक अपघात

एअर इंडिया आधीच १२ जून २०२५ रोजी अहमदाबादमध्ये झालेल्या भयानक बोइंग ७८७-८ क्रॅशच्या दुर्दैवी घटनेतून सावरत आहे, ज्यात २६० लोकांचा जीव गेला होता. त्या अपघातात इंधन नियंत्रण स्विच (FCS) च्या बिघाडाची बाब समोर आली होती. परंतु, २१ जुलै रोजी एअर इंडियाच्या तपासणी अहवालात FCS च्या 'कटऑफ' मधील त्रुटी नाकारण्यात आली. आता APU मध्ये आग लागल्याच्या घटनेने एअरलाइनच्या सुरक्षा प्रक्रियेवर पुन्हा प्रश्नचिन्ह निर्माण केले आहे.

एअर इंडियाने आपल्या निवेदनात म्हटले आहे, 'आम्ही प्रवाशांची आणि क्रूची सुरक्षा सर्वोच्च प्राधान्य मानतो. दोन्ही घटनांची चौकशी सुरू आहे आणि आम्ही DGCA सोबत मिळून काम करत आहोत.' एअर इंडियाची मालक असलेल्या टाटा समूहानेही प्रवाशांना विश्वास ठेवण्याचे आवाहन केले आहे.

प्रवाशांची भीती, विश्वासाचे संकट

दिल्ली विमानतळावर आगीच्या घटनेनंतर प्रवाशांमध्ये भीतीचे वातावरण आहे. एका प्रवाशाने सांगितले, 'आम्ही गेटवर उतरत होतो, तेव्हाच धूर दिसला. वाटले की आता काय होईल! क्रूने आम्हाला लवकर बाहेर काढले, पण भीती अजूनही आहे.' मुंबईतील धावपट्टीच्या घटनेनंतरही प्रवाशांनी सोशल मीडियावर आपला संताप व्यक्त केला. एअर इंडियाला आता आपल्या सुरक्षा प्रक्रियेवर गांभीर्याने काम करावे लागेल. प्रवाशांचा जीव धोक्यात घालता येणार नाही.