Fasting : श्रावण सोमवारी आणि शनीवारी उपवास असल्यास कोणते पदार्थ खावे कोणते नको? आहार कसा असावा? वाचा

Shravan Somwar Vrat Fasting : पवित्र श्रावण महिना आज 25 जुलै 2025 पासून सुरु झाला आहे. आणि या पवित्र महिन्यात भगवान शंकराचे भक्त मोठ्या श्रद्धेने शंकराचे नामस्मरणापासून पुजा-अर्चा पर्यंत करतात. या महिन्यात भक्ती आणि उपासनेला खूपच महत्व असते. भगवान शिवाच्या मंदिरात दर्शनासाठी आजपासून रिघ लागली असून. दर श्रावण सोमवार आणि श्रावण शनीवारी तर असंख्य गर्दी महादेवाच्या मंदिरात होते. या काळात हनुमानाचीही पुजा केली जाते. अशा श्रावण महिन्यात उपवासाचे व्रत ठेवून भगवान शिवाची आराधना केली जाते.

श्रावण काळात संपूर्ण महिनाभर उपवास करणारे असंख्य भक्त असतात तर काही भक्त केवळ फळांवरच उपवास करतात, काही निर्जला (पाण्याशिवाय) उपवास करतात, तर काहीजण संध्याकाळी अन्न खाऊन उपवास सोडतात. उपवास करताना अनेकदा नकळत काही चुका होतात, ज्यामुळे उपवास मोडू शकतो. या वेळी श्रावणात चार सोमवार येत असल्याने, उपवास करणाऱ्यांनी आहाराबद्दल विशेष काळजी घेणे महत्त्वाचे आहे. उपवासाचा संकल्प आणि पुण्य दोन्ही अबाधित राहावे यासाठी काय खावे आणि काय टाळावे, हे जाणून घेणे आवश्यक आहे.

श्रावण सोमवारच्या उपवासात काय खावे?

उकडलेले बटाटे : बटाटे खाऊ शकता, पण ते फक्त सैंधव मीठ घालून उकळल्यानंतरच खावे. दिवसातून एकदाच सेवन करावे.

फळे : सफरचंद, केळी, पपई, डाळिंब यांसारखी फळे उपवासासाठी सर्वोत्तम आहेत. फळांच्या सेवनाने शरीराला ऊर्जा मिळते.

साबुदाणा : साबुदाणा खिचडी किंवा खीर उपवासात खाऊ शकता. हे हलके आणि पचायला सोपे असते.

ताक : भाजलेले जिरे मिसळून एक ग्लास ताक पिल्याने पचनक्रिया व्यवस्थित राहते. दिवसभरात कधीही ते पिता येते.

पेठा (कोहळा) : पेठा हे एक फळ असल्याने, ते उपवासाच्या वेळी सेवन केले जाऊ शकते. ते शरीराला थंडावा देते.

श्रावण सोमवारच्या उपवासात काय खाऊ नये?

उपवासादरम्यान खालील गोष्टी टाळणे आवश्यक असते.

साधे मीठ : उपवासाच्या वेळी फक्त सैंधव मीठ वापरावे. आयोडीन असलेले सामान्य मीठ (जे आपण रोज वापरतो) उपवास मोडू शकते.

गव्हाचे पीठ : गव्हाच्या पिठापासून बनवलेली रोटी किंवा पुरी उपवासाच्या वेळी खाऊ नये, कारण ते 'अन्न' मानले जाते.

मसालेदार अन्न : मिरची-मसाल्यांपासून बनवलेले अन्न उपवासाच्या वेळी खाऊ नये. ते तामसिक अन्नाच्या श्रेणीत येते.

बेसन : बेसन हे देखील 'अन्न' मानले जाते, म्हणून बेसनपासून बनवलेले पदार्थ जसे की भजी, चिल्ला इत्यादी टाळा.

कांदा आणि लसूण : उपवासाच्या वेळी कांदा आणि लसूण पूर्णपणे निषिद्ध आहेत. हे तामसिक घटक मानले जातात आणि उपवासाची शुद्धता भंग करू शकतात.

Disclaimer : या लेखात दिलेली माहिती केवळ सामान्य माहिती आणि शैक्षणिक उद्देशांसाठी आहे. ती कोणत्याही प्रकारच्या वैद्यकीय सल्ल्याचा, तपासणीचा किंवा उपचारांचा पर्याय नाही. आरोग्याशी संबंधित कोणत्याही समस्येसाठी किंवा प्रश्नांसाठी नेहमीच तुमच्या डॉक्टरांचा किंवा पात्र आणि अनुभवी आरोग्य प्रदात्याचा सल्ला घ्या.