Ayushman Card : वर्षातून किती वेळा घेता येतो मोफत उपचार? जाणून घ्या महत्त्वाचे नियम अन् फायदे

Health News : आजच्या काळात वैद्यकीय उपचार अत्यंत महाग झाले आहेत. सामान्य कुटुंबासाठी गंभीर आजाराचा खर्च पेलणे कठीण असते. अशा परिस्थितीत केंद्र सरकारची आयुष्मान भारत प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजना (PMJAY) गरीब आणि मध्यमवर्गीय कुटुंबांसाठी वरदान ठरत आहे. ही जगातील सर्वात मोठी सरकारी आरोग्य विमा योजना आहे.

अनेक लाभार्थ्यांच्या मनात एक प्रश्न असतो की, आयुष्मान कार्ड वापरून वर्षातून नेमक्या किती वेळा उपचार घेता येतात? या लेखात आपण या योजनेचे नियम आणि स्वरूपाबद्दल सविस्तर माहिती घेणार आहोत.

वर्षातून किती वेळा उपचार घेता येतात?

आयुष्मान कार्डाबाबत सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे उपचारांच्या संख्येवर कोणतीही मर्यादा नाही.

अमर्याद वेळा उपचार : गरज पडल्यास लाभार्थी वर्षातून कितीही वेळा रुग्णालयात दाखल होऊन उपचार घेऊ शकतो.

फॅमिली फ्लोटर तत्त्व : या योजनेअंतर्गत प्रत्येक पात्र कुटुंबाला दरवर्षी ₹५ लाखांपर्यंत मोफत उपचारांची सुविधा मिळते. हे ५ लाख रुपये 'कुटुंब फ्लोटर' (Family Floater) आधारावर असतात. याचा अर्थ कुटुंबातील एक व्यक्ती किंवा सर्व सदस्य मिळून वर्षभरात ५ लाख रुपयांपर्यंतचा खर्च करू शकतात.

मर्यादा संपल्यास काय? : जर एका वर्षात कुटुंबाचा एकूण वैद्यकीय खर्च ५ लाख रुपयांच्या मर्यादेवर गेला, तर त्या उर्वरित वर्षासाठी मोफत उपचार मिळणार नाहीत. मात्र, पुढील आर्थिक वर्ष सुरू होताच ही मर्यादा पुन्हा आपोआप ५ लाख रुपयांपर्यंत पूर्ववत (Reset) होते.

योजनेत कोणते खर्च कव्हर केले जातात?

आयुष्मान भारत योजनेचे स्वरूप अत्यंत व्यापक आहे. यात केवळ शस्त्रक्रियाच नव्हे, तर इतर अनेक खर्चांचा समावेश होतो.

रुग्णालयात दाखल होण्यापूर्वी आणि नंतरचा खर्च : उपचारासाठी दाखल होण्यापूर्वीच्या चाचण्या आणि डिस्चार्ज मिळाल्यानंतरच्या १५ दिवसांपर्यंतचा फॉलो-अप खर्च यात समाविष्ट आहे.

सर्वसमावेशक सुविधा : औषधे, विविध चाचण्या, ऑपरेशन्स, आयसीयू (ICU) शुल्क, इम्प्लांट्स आणि रुग्णालयातील जेवण यांचा खर्च सरकार उचलते.

जुने आजार : अनेक विमा योजनांमध्ये जुन्या आजारांसाठी ठराविक काळ वाट पाहावी लागते, मात्र आयुष्मान योजनेत पहिल्या दिवसापासूनच सर्व जुन्या आजारांवर उपचार मिळतात.

उपचार कोठे घेता येतात?

या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी तुम्हाला सूचीबद्ध (Empaneled) रुग्णालयात जावे लागेल.

सरकारी आणि खाजगी रुग्णालये : देशभरातील सर्व सरकारी रुग्णालये आणि योजनेशी जोडलेली हजारो खाजगी रुग्णालये यांत उपचार उपलब्ध आहेत.

पोर्टेबिलिटी : तुम्ही तुमच्या राज्याबाहेर देखील (उदा. महाराष्ट्रातील व्यक्ती दिल्लीत) या कार्डाचा वापर करून उपचार घेऊ शकता.

यादी कशी तपासावी? लाभार्थ्यांनी अधिकृत वेबसाइटवर जाऊन आपल्या जिल्हा किंवा राज्यातील नोंदणीकृत रुग्णालयांची यादी तपासणे आवश्यक आहे.

उपचार घेण्यापूर्वी या गोष्टी लक्षात ठेवा

योजनेचा विनासायास लाभ घेण्यासाठी खालील बाबींची खात्री करा:

कार्ड सक्रिय असणे : तुमचे आयुष्मान कार्ड सक्रिय (Active) असल्याची खात्री करा.

ई-केवायसी (e-KYC): आधार कार्डाद्वारे तुमचे ई-केवायसी पूर्ण असणे अनिवार्य आहे, अन्यथा तांत्रिक अडचणी येऊ शकतात.

पॅकेजची तपासणी : तुमचा आजार योजनेच्या अधिकृत पॅकेजमध्ये समाविष्ट आहे की नाही, याची माहिती 'आयुष्मान मित्र' किंवा रुग्णालयातील मदत कक्षाकडून घ्या.

ओळख पडताळणी : रुग्णालयात जाताना आधार कार्ड आणि आयुष्मान कार्ड सोबत ठेवा जेणेकरून कॅशलेस प्रक्रियेसाठी ओळख पटवणे सोपे होईल.