अदानी समूह आणि 'एम्ब्रेअर' भारतात उभारणार विमानांची फॅक्टरी; 'मेक इन इंडिया'ला मोठे बळ

Adani Group Embraer partnership : भारताच्या नागरी विमान वाहतूक आणि संरक्षण क्षेत्रात आज एक ऐतिहासिक पाऊल पडले आहे. दिग्गज भारतीय उद्योग समूह अदानी डिफेन्स अँड एरोस्पेस आणि ब्राझीलची नामांकित कंपनी एम्ब्रेअर (Embraer) यांनी भारतात प्रादेशिक विमानांच्या उत्पादनासाठी धोरणात्मक भागीदारीची घोषणा केली आहे. या करारामुळे भारत आता केवळ विमानांची खरेदी करणारा देश न राहता, जागतिक स्तरावरील विमानांचे उत्पादन केंद्र (Manufacturing Hub) बनण्याच्या दिशेने वाटचाल करणार आहे.

'अंतिम असेंब्ली लाइन' आणि तंत्रज्ञान हस्तांतरण

मंगळवारी राष्ट्रीय राजधानीत नागरी विमान वाहतूक मंत्रालयाच्या उपस्थितीत या सामंजस्य करारावर (MoU) स्वाक्षरी करण्यात आली. या भागीदारीचे मुख्य वैशिष्ट्य म्हणजे दोन्ही कंपन्या भारतात एम्ब्रेअरच्या प्रादेशिक विमानांसाठी अंतिम असेंब्ली लाइन (Final Assembly Line - FAL) उभारणार आहेत. यामध्ये केवळ विमानांची जुळणीच होणार नाही, तर प्रगत तंत्रज्ञान हस्तांतरण (Technology Transfer), कौशल्य विकास आणि मजबूत पुरवठा साखळी निर्माण करण्यावर भर दिला जाईल.

#WATCH | Delhi | Jeet Adani, Director, Adani Airport Holdings Limited, says, "It is with immense pride that I announce that Adani Defence is today entering into a landmark partnership with Embraer, one of the world's foremost aircraft manufacturers. Together, we will establish a… pic.twitter.com/7HYKfIuDWb

— ANI (@ANI) January 27, 2026

टियर २ आणि टियर ३ शहरांसाठी 'गेम चेंजर'

भारत ही जगातील सर्वात वेगाने वाढणारी नागरी विमान वाहतूक बाजारपेठ आहे. या कराराचा सर्वात मोठा फायदा लहान शहरांना होणार आहे.

कनेक्टिव्हिटी : १५० आसनांपर्यंतच्या प्रादेशिक विमानांमुळे टियर २ आणि टियर ३ शहरांमधील हवाई संपर्क वाढण्यास मदत होईल.

विमानांची मागणी : एम्ब्रेअरच्या अंदाजानुसार, भारताला पुढील २० वर्षांत ८० ते १४६ आसनांच्या श्रेणीतील किमान ५०० विमानांची आवश्यकता भासणार आहे.

स्वदेशी उत्पादन : 'आत्मनिर्भर भारत' मोहिमेअंतर्गत ही सुविधा देशांतर्गत विमानांची गरज पूर्ण करेल.

अदानी समूहाचा विमान बांधणीत प्रवेश

अदानी डिफेन्स अँड एरोस्पेसचे संचालक जीत अदानी यांनी या भागीदारीबद्दल उत्साह व्यक्त केला. ते म्हणाले, "आम्ही उत्पादन सुविधेसाठी काही ठिकाणांची पाहणी करत असून पुढील काही महिन्यांत जागा अंतिम केली जाईल." या प्रकल्पामुळे अदानी समूह आता अधिकृतपणे विमान बांधणीच्या क्षेत्रात दाखल झाला आहे. तर एम्ब्रेअरचे आशिष राजवंशी यांनी या सहकार्याला देशाच्या स्वावलंबनातील एक मैलाचा दगड (Watershed Moment) म्हटले आहे.

दक्षिण आशियाई बाजारपेठेवर लक्ष

नागरी विमान वाहतूक मंत्री के. राममोहन नायडू यांनी या उपक्रमाचे स्वागत करताना म्हटले की, "प्रादेशिक वाहतूक विमानांची गरज सध्या अत्यंत तीव्र आहे. या सुविधेमुळे केवळ भारताचीच गरज भागणार नाही, तर मोठ्या दक्षिण आशियाई बाजारपेठेसाठी देखील विमानांचे उत्पादन येथे होऊ शकते."

एम्ब्रेअरचा भारतातील विस्तार

ब्राझिलियन कंपनी एम्ब्रेअरची विमाने भारतात २००५ पासून कार्यरत आहेत. सध्या भारतीय हवाई दल, सरकारी संस्था आणि 'स्टार एअर' सारख्या कंपन्यांकडे त्यांची जवळपास ५० विमाने आहेत. या नवीन करारामुळे एम्ब्रेअरला भारतीय बाजारपेठेत अधिक स्पर्धात्मक किमतीत विमाने उपलब्ध करून देणे सोपे होणार आहे.

या भागीदारीचे प्रमुख फायदे काय?

रोजगार निर्मिती : विमान निर्मिती क्षेत्रात हजारो कुशल तरुणांना रोजगाराच्या संधी मिळतील.

परकीय गुंतवणूक : ब्राझिलियन तंत्रज्ञान आणि गुंतवणुकीमुळे भारताच्या अर्थव्यवस्थेला गती मिळेल.

किमतीत कपात : भारतात उत्पादन झाल्यामुळे विमानांची किंमत आणि देखभाल खर्च कमी होईल.