Iran Israel US conflict impact : 'उमरा' यात्रेकरू संकटात; महाराष्ट्रातील 50 हजार भाविक सौदीत अडकले

Maharashtra Umrah pilgrims : आखाती देशांमध्ये अचानक उद्भवलेल्या भीषण युद्धजन्य परिस्थितीमुळे आणि इराणमधील मोठ्या राजकीय उलथापालथीमुळे महाराष्ट्रातील मुस्लिम समुदायात चिंतेचे वातावरण पसरले आहे. रमजानच्या पवित्र महिन्यात 'उमरा' या धार्मिक विधीसाठी सौदी अरेबियात गेलेल्या महाराष्ट्रातील सुमारे ५० हजार ते १ लाख भाविकांच्या सुरक्षेचा प्रश्न आता ऐरणीवर आला आहे.

युद्धजन्य परिस्थिती आणि भाविकांची सुरक्षितता

इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनी यांच्या निधनानंतर संपूर्ण आखाती क्षेत्रात तणाव शिगेला पोहोचला आहे. या अस्थिरतेचा थेट फटका हवाई वाहतुकीला बसण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. राज्य अल्पसंख्यांक आयोगाचे अध्यक्ष प्यारे खान यांनी व्यक्त केलेल्या भीतीनुसार, विमानांची उड्डाणे रद्द झाल्यास किंवा हवाई हद्द बंद झाल्यास हे भाविक तिथेच अडकून पडू शकतात.

"हज यात्रेसाठी जाणाऱ्या भाविकांची सरकारकडे अधिकृत नोंद असते, मात्र उमरासाठी भाविक खाजगी ट्रॅव्हल्समार्फत जातात. त्यामुळे अडकलेल्यांचा नेमका आकडा मिळवणे कठीण आहे. तरीही प्राथमिक अंदाजानुसार ५० हजारांहून अधिक भाविक तिथे असण्याची शक्यता आहे." - प्यारे खान, अध्यक्ष, राज्य अल्पसंख्यांक आयोग

नोंदणीचा अभाव आणि तांत्रिक अडचणी

उमरा यात्रेसाठी कोणतीही केंद्रीकृत सरकारी व्यवस्था नसल्याने प्रशासनासमोर मोठे आव्हान उभे राहिले आहे.

• खाजगी ऑपरेटर्स : राज्यातील ५०० हून अधिक खाजगी ट्रॅव्हल ऑपरेटर्सनी यंदा भाविकांना पाठवले आहे.
• मुंबईचे केंद्र : केवळ मुंबईतून १०० हून अधिक ऑपरेटर्स सक्रिय आहेत.
• माहिती संकलन : अडकलेल्या भाविकांची अचूक माहिती गोळा करण्यासाठी जिल्हास्तरावर हालचाली सुरू असून, सोमवारपर्यंत नेमकी आकडेवारी स्पष्ट होईल.

आर्थिक टंचाईचे सावट

उमरासाठी जाणाऱ्यांमध्ये केवळ श्रीमंत वर्गच नाही, तर आयुष्यभराची पुंजी जमा केलेले मध्यमवर्गीय आणि गरीब भाविकही मोठ्या संख्येने आहेत. जर युद्धामुळे तिथे मुक्काम वाढला, तर हॉटेलचा खर्च आणि खाण्यापिण्याचा प्रश्न गंभीर होऊ शकतो. विमानाची तिकिटे महागणे किंवा रद्द होणे यांमुळे या भाविकांना मोठ्या आर्थिक संकटाचा सामना करावा लागण्याची शक्यता आहे.

प्रशासकीय स्तरावर तातडीच्या हालचाली

भारतीय दूतावासाशी समन्वय: सौदी अरेबियातील भारतीय दूतावासाच्या संपर्कात राहून भाविकांना तात्पुरता निवारा आणि मदत पुरवण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत.

राज्य सरकारचा हस्तक्षेप : मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या माध्यमातून केंद्र सरकारला या प्रकरणात हस्तक्षेप करण्याची विनंती केली जाणार आहे.

विशेष मोहीम : अडकलेल्या यात्रेकरूंना विशेष विमानाने सुखरूप परत आणण्यासाठी केंद्राच्या परराष्ट्र मंत्रालयाशी संपर्क साधला जात आहे.

खामेनींचा अंत आणि इराणमधील अस्थिरता

आखातातील ही स्थिती बिघडण्यामागे इराणमधील मोठी घटना कारणीभूत आहे. अमेरिका आणि इस्रायलने संयुक्तपणे केलेल्या हवाई हल्ल्यात इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनी यांचा मृत्यू झाला आहे. या हल्ल्यात खामेनी यांच्यासह त्यांची कन्या, जावई, सून आणि नात यांचाही मृत्यू झाला आहे.

इराण सरकारने ४० दिवसांचा राष्ट्रीय दुखवटा आणि सात दिवसांच्या सार्वजनिक सुट्टीची घोषणा केली आहे. या घटनेमुळे संपूर्ण आखाती देशांमध्ये युद्धाचे ढग दाटले असून, त्याचा थेट परिणाम आंतरराष्ट्रीय विमान वाहतुकीवर होत आहे. राज्यातील प्रत्येक जिल्हा आणि गावातून गेलेल्या या भाविकांच्या सुरक्षिततेसाठी त्यांचे कुटुंबीय आता चिंतेत असून, सर्वांचे डोळे आता सरकार आणि दूतावासाच्या पुढील निर्णयाकडे लागले आहेत.