भारताच्या विमान वाहतूक प्रवासातील एक मोठे यश, मोदींच्या हस्ते विमातळाचे झाले उद्घाटन

भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते आज नवी मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळाचे (NMIA) उद्घाटन करण्यात आले. हा भारताच्या महत्त्वाकांक्षी पायाभूत सुविधा प्रकल्पांपैकी एक आहे आणि देशाच्या विमान वाहतूक प्रवासातील एक महत्त्वपूर्ण टप्पा आहे. याप्रसंगी बोलताना पंतप्रधानांनी सांगितले की, मुंबईची प्रतीक्षा आता संपली आहे, कारण शहराला आता दुसरे आंतरराष्ट्रीय विमानतळ मिळाले आहे. नवी मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळ या प्रदेशाला आशियातील सर्वात मोठे कनेक्टिव्हिटी केंद्र म्हणून स्थापित करण्यात मोठी भूमिका बजावेल, असेही त्यांनी यावेळी नमूद केले.

विमानतळाचे उद्घाटन केल्यानंतर पंतप्रधान म्हणाले, "नवी मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा विकसित भारताच्या दृष्टान्ताचे उदाहरण देणारा प्रकल्प आहे. हे छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या भूमीवर बांधले गेले आहे आणि कमळाच्या फुलासारखी त्याची रचना संस्कृती आणि समृद्धीचे जिवंत प्रतीक बनवते. हे नवीन विमानतळ महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांना युरोप आणि मध्यपूर्वेकडील सुपरमार्केटसह थेट आंतरराष्ट्रीय पुरवठा साखळीशी जोडेल. याचा अर्थ शेतकऱ्यांचा ताजा माल-फळे, फुले, भाज्या आणि आपल्या मच्छीमारांचे उत्पादन-जागतिक बाजारपेठेत वेगाने पोहोचू शकेल. या भागातील लघु आणि सूक्ष्म उद्योगांसाठी हे पायाभूत बांधकाम लॉजिस्टिक खर्च कमी करेल. यामुळे गुंतवणूक वाढेल आणि नवीन उद्योग व उपक्रम निर्मितीला चालना मिळेल. या विमानतळाच्या स्थापनेबद्दल मी महाराष्ट्र आणि मुंबईतील सर्व लोकांचे मनःपूर्वक अभिनंदन करतो."

भाषणापूर्वी पंतप्रधानांनी महाराष्ट्र राज्याचे राज्यपाल आचार्य देवव्रत, महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस, केंद्रीय नागरी विमान वाहतूक मंत्री राम मोहन नायडू किंजरापू, महाराष्ट्राचे उप-मुख्यमंत्री अजित पवार आणि एकनाथ शिंदे, केंद्रीय नागरी विमान वाहतूक राज्यमंत्री मुरलीधर मोहोल आणि अदानी एअरपोर्ट्सचे संचालक जीत अदानी यांच्यासमवेत विमानतळाचा दौरा केला आणि तेथील जागतिक-दर्जाच्या सुविधांची पाहणी केली. पंतप्रधानांनी विमानतळाचा मास्टर प्लॅन पाहिला आणि त्यांना टर्मिनलच्या विविध तांत्रिक बाबीही दाखवण्यात आल्या.

NMIA ची निर्मिती मुंबई इंटरनॅशनल एअरपोर्ट लिमिटेड (MIAL), जी अदानी एअरपोर्ट होल्डिंग्स लिमिटेड (AAHL) ची उपकंपनी आहे आणि सिटी अँड इंडस्ट्रियल डेव्हलपमेंट कॉर्पोरेशन (CIDCO) यांच्यातील एका महत्त्वाच्या सार्वजनिक-खाजगी भागीदारी (PPP) अंतर्गत करण्यात आली आहे. हा प्रकल्प विकसित भारत २०२४७ या सरकारच्या अजेंड्याचे आणि भारताच्या पायाभूत सुविधा-निर्मितीच्या दृष्टान्ताचे मोठे पाऊल दर्शवतो.

अदानी समूहाचे अध्यक्ष गौतम अदानी म्हणाले, "ज्या युगात भारत जगातील सर्वात मोठ्या अर्थव्यवस्थांपैकी एक म्हणून उदयास येत आहे, त्या युगात आम्ही केवळ एक विमानतळ बांधलेले नाही - तर आम्ही भारताला एक प्रवेशद्वार आणि जगातील सर्वात अपरिहार्य क्रॉसरोड्सपैकी एक म्हणून डिझाइन केले आहे. हे असे पायाभूत बांधकाम आहे जे केवळ आजची मागणी पूर्ण करत नाही, तर उद्याच्या अफाट शक्यता निर्माण करते. येणाऱ्या पिढ्यांसाठी, या टर्मिनल्समधून जाणारे प्रत्येक विमान केवळ प्रवासी घेऊन जाणार नाही, तर एका निर्णायक महाशक्तीचा स्पंद आणि जागतिक प्रगतीच्या केंद्रस्थानी आपले स्थान पुन्हा मिळवणाऱ्या राष्ट्राची स्वप्ने, महत्त्वाकांक्षा आणि यश घेऊन जाईल."

मुंबई महानगर प्रदेशासाठी (MMR) दुहेरी-विमानतळ प्रणालीचा भाग म्हणून NMIA ची कल्पना करण्यात आली आहे आणि ते छत्रपती शिवाजी महाराज आंतरराष्ट्रीय विमानतळास (CSMIA) पूरक ठरेल. सुरुवातीला २० दशलक्ष प्रवासी प्रति वर्ष (MPPA) क्षमता असलेले हे विमानतळ अखेरीस ९० MPPA व्यवस्थापित करण्यासाठी विस्तारित केले जाईल, ज्यामुळे ते भारतातील सर्वात मोठे प्रवासी हाताळणारे विमानतळ बनेल.

अदानी एअरपोर्ट होल्डिंग्स लिमिटेडचे संचालक जीत अदानी म्हणाले, "NMIA हे भारताच्या विमान वाहतूक प्रवासातील एक महत्त्वाचे स्थान आहे, जे अत्याधुनिक तंत्रज्ञान, टिकाऊपणा आणि प्रवासी-प्रथम अनुभव यांचा समन्वय साधते. CSMIA ला पूरक असल्यामुळे, ते मुंबईची जागतिक विमान वाहतूक केंद्र म्हणून भूमिका मजबूत करते आणि देशभरातील भविष्य-सज्ज विमानतळांसाठी एक आदर्श निश्चित करते."

कनेक्टिव्हिटी आणि डिझाइन

मल्टिमॉडेल हब म्हणून डिझाइन केलेले NMIA मुंबई ट्रान्स हार्बर लिंक, नवी मुंबई आणि मुंबई मेट्रो, उपनगरीय रेल्वे नेटवर्क आणि नियोजित जलमार्गांशी अखंडपणे जोडले जाईल. हे एकत्रीकरण प्रवासाचा वेळ कमी करेल, प्रादेशिक कनेक्टिव्हिटी वाढवेल आणि पश्चिम भारतातील विस्तृत भागातून मालवाहतूक व प्रवासी वाहतूक मजबूत करेल.

भारताचे राष्ट्रीय फूल असलेल्या कमळापासून प्रेरणा घेऊन, NMIA च्या वास्तुकलेत सांस्कृतिक वारसा, जागतिक-दर्जाचे डिझाइन आणि टिकाऊपणाची वैशिष्ट्ये यांचा मिलाफ आहे, ज्यामुळे हे विमानतळ भारतीय ओळख आणि भविष्यातील आकांक्षांशी जुळणारे आहे.

भविष्यातील विस्तार

पहिल्या दोन टप्प्यांत, NMIA २० MPPA हाताळण्यास सक्षम असलेल्या एका रनवे आणि टर्मिनलसह कार्यरत असेल. कालांतराने, या विमानतळाचा विस्तार चार रनवे आणि एकाधिक टर्मिनलपर्यंत केला जाईल, ज्यात नाशवंत वस्तू आणि एक्सप्रेस कार्गोसाठी समर्पित कार्गो टर्मिनल आणि अत्याधुनिक सुविधा असतील, ज्यामुळे भारताच्या व्यापार आणि लॉजिस्टिक्स परिसंस्थेला मोठा हातभार लागेल.

NMIA चे उद्घाटन आर्थिक वाढ, जागतिक स्पर्धात्मकता आणि नागरिकांच्या आकांक्षांना पाठिंबा देणारे भविष्य-सज्ज, जागतिक-दर्जाचे पायाभूत बांधकाम निर्माण करण्याच्या भारताच्या निर्धारावर जोर देते. देश विकसित भारत २०२४७ च्या दिशेने वाटचाल करत असताना, NMIA आधुनिक अभियांत्रिकी, सहयोगी विकास आणि जागतिक विमान वाहतूक क्षेत्रात भारताच्या वाढत्या स्थानाचे प्रतीक म्हणून उभे आहे.