Bihar election Result नितीशकुमारला मागे टाकून BJP बिहारमध्ये सर्वात मोठा पक्ष कसा बनला? 5 कारणे वाचा

Bihar election Result 2025 political analysis In marathi : २०२० च्या बिहार विधानसभा निवडणुकीत भाजपने ९० पेक्षा जास्त जागा जिंकून एनडीएतील सर्वात मोठा पक्ष म्हणून आपले स्थान मजबूत केले. याउलट, सहयोगी जनता दल (युनायटेड) ला भाजपच्या तुलनेत कमी जागा मिळाल्या. बिहारच्या राजकारणातील हे ऐतिहासिक वळण केवळ संख्यात्मक नसून, ते भाजपच्या दीर्घकाळच्या रणनीती आणि बदलत्या राजकीय वातावरणाचे सूचक आहे. भाजपने आपल्या पारंपरिक 'शहरी' पक्षाची प्रतिमा बदलून ग्रामीण आणि मागासलेल्या वर्गांमध्ये आपले बळ वाढवले.

१. 'मोदी फॅक्टर' आणि केंद्रीय नेतृत्वाचे निर्णायक बळ

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचा करिष्मा आणि केंद्रीय नेतृत्वाचा राज्यावर असलेला प्रभाव हा भाजपच्या यशाचा केंद्रबिंदू ठरला. निवडणुकीच्या ऐनवेळी झालेल्या त्यांच्या प्रभावी प्रचारसभांनी मतदारांवर मोठा परिणाम केला. केंद्रातील 'डबल इंजिन' सरकारच्या संकल्पनेमुळे मतदारांना विकास आणि स्थिरता यांची हमी वाटली, ज्यामुळे त्यांनी भाजपच्या उमेदवारांना पसंती दिली. मोदींच्या राष्ट्रीय प्रतिमेने बिहारच्या स्थानिक समस्यांवर मात करून भाजपला मोठ्या प्रमाणात मतदारांना आकर्षित करण्यास मदत केली.

२. नितीश कुमार यांच्या नेतृत्वाची घटती लोकप्रियता

मुख्यमंत्री नितीश कुमार यांच्या विरोधात निर्माण झालेली प्रदीर्घ सत्ताविरोधी लाट जेडीयूच्या पिछाडीचे प्रमुख कारण ठरली. १५ वर्षांच्या शासनानंतर अनेक मतदारांना प्रशासकीय कामात आणि विकासाच्या गतीत तोचतोचपणा जाणवला. तरुणांमध्ये वाढती बेरोजगारी आणि प्रशासकीय थकवा यासारख्या मुद्द्यांवरून नाराजी वाढत गेली. या नाराजीचा थेट फायदा भाजपला झाला, कारण मतदारांनी एनडीए कायम ठेवत, केवळ नेतृत्वात बदल करण्याचे संकेत दिले.

३. चिराग पासवान यांचे 'डॅमेज कंट्रोल' आणि मत विभाजन

लोक जनशक्ती पार्टीचे नेते चिराग पासवान यांनी अवलंबलेली 'एकला चलो रे' (फक्त जेडीयू विरुद्ध लढण्याची) रणनीती भाजपसाठी अप्रत्यक्ष वरदान ठरली. त्यांनी अनेक जागांवर जेडीयूच्या मतांचे विभाजन केले, ज्यामुळे जेडीयूच्या उमेदवारांचा पराभव झाला. त्याच वेळी, पासवान यांनी स्वतःला 'मोदींचे हनुमान' म्हणून घोषित केल्यामुळे, त्यांच्या मतदारांनी भाजपच्या उमेदवारांना कोणताही धोका न पोहोचवता, फक्त जेडीयूला लक्ष्य केले. ही रणनीती एनडीएच्या आघाडीत भाजपला मोठे स्थान मिळवून देणारी ठरली.

४. संघटन बळ आणि युवा मतदारांवर लक्ष

भाजपने बिहारमध्ये बूथ स्तरावर केलेल्या दीर्घकालीन कामाचे फळ मिळाले. भाजपने केवळ पारंपरिक उच्चवर्गीयांवर अवलंबून न राहता, ओबीसी आणि ईबीसी मधील नवीन उपजातींमध्ये आपले सामाजिक समीकरण मजबूत केले. तसेच, युवा मतदारांना आकर्षित करण्यासाठी रोजगारावर आणि बिहारच्या भविष्यावर लक्ष केंद्रित करणारा प्रचार केला. पक्षाने दिलेली नवीन आणि तरुण नेतृत्वाची संधी युवा पिढीसाठी अधिक प्रेरणादायी ठरली.