Today Gold Rate : सलग तिसऱ्या आठवड्यातही सोने-चांदीच्या दरात मोठी घसरण: जाणून घ्या कारणं!

Today Gold Rate : आठवड्यात भारतीय बाजारात सोने आणि चांदीच्या किमतीत लक्षणीय घसरण झाली आहे. इंडिया बुलियन अँड ज्वेलर्स असोसिएशनच्या आकडेवारीनुसार, सोन्याच्या दरात सलग तिसऱ्या आठवड्यात घट झाली आहे, तर चांदीच्या दरातही मोठी घसरण नोंदवली गेली आहे.

सोन्याच्या दरातील घसरण

• ३१ ऑक्टोबर रोजी प्रति १० ग्रॅम सोन्याचा दर ₹१,२०,७७० होता.
• ७ नोव्हेंबरपर्यंत हा दर ₹६७० ने घसरून ₹१,२०,१०० प्रति १० ग्रॅम झाला आहे.

सोन्याच्या किमती घसरण्याचा हा सलग तिसरा आठवडा आहे. १७ ऑक्टोबर रोजी सोन्याचा दर ₹१,२९,५८४ प्रति १० ग्रॅम होता.

चांदीच्या दरातील घसरण

गेल्या आठवड्यात (३१ ऑक्टोबर) १ किलो चांदीची किंमत ₹१,४९,१२५ होती.

या आठवड्यात (७ नोव्हेंबर) ती ₹८५० ने घसरून ₹१,४८,२७५ प्रति किलो झाली आहे.

सोने आणि चांदीच्या किमतीत घसरणीची प्रमुख कारणे

सोन्या-चांदीच्या किमतीतील या घसरणीमागे अनेक महत्त्वाचे घटक कारणीभूत आहेत. भारतात हंगामी खरेदी मंदावली: दिवाळीसारखे मोठे सण आणि उत्सवांचा काळ संपल्यामुळे भारतात सोने आणि चांदीची मागणी आता मंदावली आहे. मागणी कमी झाल्यामुळे साहजिकच किमतींवर त्याचा दबाव आला आहे.

जागतिक तणाव कमी झाला

सोने आणि चांदी यांना 'सुरक्षित आश्रयस्थान' मानले जाते. जेव्हा जागतिक स्तरावर किंवा भू-राजकीय तणाव वाढतो, तेव्हा गुंतवणूकदार या धातूंमध्ये गुंतवणूक करतात. सध्या जागतिक तणाव काही प्रमाणात कमी झाल्यामुळे, या सुरक्षित आश्रयस्थानांची मागणी घटली आहे आणि परिणामी त्यांच्या किमती घसरल्या आहेत.

नफा मिळवणे आणि जास्त खरेदीचे संकेत

किमतीत मोठी वाढ झाल्यानंतर अनेक गुंतवणूकदार तेजीचा फायदा घेऊन 'नफा कमावत' (Profit Booking) आहेत. तसेच, 'रिलेटिव्ह स्ट्रेंथ इंडेक्स' (RSI) सारखे तांत्रिक निर्देशक (Technical Indicators) दर्शवत आहेत की किमती 'जास्त खरेदी केलेल्या' (Overbought) क्षेत्रात पोहोचल्या आहेत. या संकेतांमुळे ट्रेंड फॉलो करणाऱ्या आणि डीलर्सनी विक्री सुरू केली आहे.

या वर्षातील सोन्या-चांदीची विक्रमी वाढ

सध्या दर घसरत असले तरी, या वर्षात सोने आणि चांदीने मोठी वाढ नोंदवली आहे:

सोन्याच्या दरात वाढ

३१ डिसेंबर २०२४ रोजी २४ कॅरेटच्या १० ग्रॅम सोन्याची किंमत ₹७६,१६२ होती, जी आता ₹१,२०,१०० वर पोहोचली आहे. या वर्षी सोन्याच्या दरात तब्बल ₹४३,९३८ ने वाढ झाली आहे.

चांदीच्या दरात वाढ

३१ डिसेंबर २०२४ रोजी एक किलो चांदीची किंमत ₹८६,०१७ होती, जी आता ₹१,४८,२७५ प्रति किलोग्रॅम झाली आहे. या काळात चांदीच्या किमतीत ₹६२,२५८ ने विक्रमी वाढ झाली आहे.

वेगवेगळ्या शहरांमध्ये सोन्याच्या किमती वेगवेगळ्या का असतात?

देशभरात सोन्याची किंमत एकसारखी नसते. यात फरक असण्याची प्रमुख ४ कारणे आहेत:

वाहतूक खर्च

सोने बहुतेकदा हवाई मार्गाने आयात केले जाते आणि त्यानंतर देशातील आतील शहरांमध्ये वाहून नेले जाते. वाहतुकीच्या या प्रक्रियेत इंधन, सुरक्षा, वाहने आणि कर्मचाऱ्यांवरील खर्च जोडला जातो, ज्यामुळे शहरांनुसार किंमती बदलतात.

सोने खरेदीचे प्रमाण :

ज्या शहरांमध्ये सोन्याची मागणी जास्त असते (उदा. दक्षिण भारत, जिथे एकूण वापरापैकी सुमारे ४०% वापर होतो), तिथे विक्रेते मोठ्या प्रमाणात सोने खरेदी करतात. यामुळे त्यांच्या खरेदी किंमती कमी होतात आणि ग्राहकांनाही काही प्रमाणात कमी दरात सोने मिळू शकते. टियर-२ शहरांमध्ये मागणी कमी असल्याने दर जास्त असू शकतात.

स्थानिक ज्वेलरी असोसिएशन

काही राज्यांमध्ये, जसे की तामिळनाडू, येथील ज्वेलर्स आणि डायमंड ट्रेडर्स असोसिएशन (Jewelers and Diamond Traders Association) सोन्याचे दर निश्चित करते. अशा अनेक स्थानिक संघटना देशभरात सक्रिय आहेत, ज्यामुळे दर निश्चितीमध्ये विविधता येते.

सोन्याची खरेदी किंमत

हा सर्वात मोठा घटक आहे. ज्या ज्वेलर्सनी आपला सोन्याचा साठा कमी दरात खरेदी केला असेल, ते ग्राहकांना कमी दर आकारू शकतात.

सोने खरेदी करताना लक्षात ठेवण्यासारख्या २ महत्त्वाच्या गोष्टी

किमतीत घसरण होत असताना सोने खरेदीचा विचार करत असाल, तर या दोन गोष्टी नेहमी लक्षात ठेवा:

फक्त प्रमाणित सोने खरेदी करा

नेहमी भारतीय मानक ब्युरो (BIS) चे हॉलमार्क असलेले प्रमाणित सोनेच खरेदी करा. हॉलमार्किंग सोन्याचे अचूक कॅरेटेज दर्शवते आणि ते अल्फान्यूमेरिक कोड (उदा. AZ4524) मध्ये असू शकते. हॉलमार्किंगमुळे सोन्याच्या शुद्धतेची खात्री मिळते.

किंमत तपासा

खरेदीच्या दिवशी सोन्याचे अचूक वजन आणि त्याची किंमत अनेक विश्वसनीय स्त्रोतांकडून (उदा. इंडिया बुलियन अँड ज्वेलर्स असोसिएशनची वेबसाइट) तपासा. सोन्याच्या किमती २४ कॅरेट, २२ कॅरेट आणि १८ कॅरेटनुसार बदलत असल्याने, आपल्या गरजेनुसार कॅरेटची किंमत तपासा.