घरी एवढी कॅश ठेवाल तर इनकम टॅक्स पाठवेल नोटीस! घरी किती रोख रक्कम ठेवता येते? जाणून घ्या नियमांबद्दल

Income Tax : आजच्या डिजिटल युगातही अनेक लोक घरात रोख रक्कम ठेवणे पसंत करतात. पण, तुम्हाला माहित आहे का, घरात किती रोख रक्कम ठेवता येते, याबद्दल काही नियम आहेत? योग्य माहिती नसल्यास तुम्हाला आयकर विभागाकडून नोटीस येऊ शकते.

घरी रोख रक्कम ठेवण्याची मर्यादा आहे का?

आयकर विभागाच्या नियमांनुसार, घरात रोख रक्कम ठेवण्यावर कोणतीही कायदेशीर मर्यादा नाही. तुम्ही तुमच्या गरजेनुसार कितीही पैसे ठेवू शकता. मात्र, तुमच्याकडे असलेल्या प्रत्येक रुपयाचा योग्य आणि कायदेशीर स्रोत (Source) असणे आवश्यक आहे. जर तुम्हाला उत्पन्नाचा स्रोत सिद्ध करता आला नाही, तर त्याला 'अघोषित उत्पन्न' मानले जाते.

पुराव्याची गरज का आहे?

• तुम्ही घरात ठेवलेले पैसे तुमच्या वेतन, व्यावसायिक उत्पन्न किंवा मालमत्तेच्या विक्रीतून आले आहेत, याचा पुरावा असणे आवश्यक आहे.
• तुमच्याकडील रोख रक्कम तुमच्या आयकर रिटर्न (ITR) मध्ये दर्शवलेली असेल, तर तुम्हाला कोणत्याही चौकशीला सहज उत्तर देता येते.
• मालमत्ता विक्रीतून मिळालेल्या रकमेची पावती किंवा करारपत्र (Agreement) सुरक्षित ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

पुरावा नसल्यास काय नुकसान होते?

• जर आयकर विभागाला तुमच्या घरात मोठी रोख रक्कम सापडली आणि तुम्ही तिचा स्रोत सिद्ध करू शकला नाहीत, तर तुमच्यावर मोठा दंड किंवा कायदेशीर कारवाई होऊ शकते.
• अशा अघोषित उत्पन्नावर दंड आणि काही प्रकरणांमध्ये तुरुंगवासाची शिक्षा देखील होऊ शकते.
• त्यामुळे, घरात रोख रक्कम ठेवणे चुकीचे नाही, पण ती कायदेशीर मार्गाने कमावलेली आहे हे सिद्ध करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे.

'ही' कागदपत्रे तुमची आर्थिक कुंडली

आयटीआर आणि कागदपत्रांचे महत्त्व जर तुमच्याकडे असलेली रोकड तुमच्या आयकर रिटर्न (आयटीआर) मध्ये हे नमूद असेल तर तुम्ही कोणत्याही चौकशीला सहजपणे उत्तर देऊ शकता. मालमत्ता विकल्यावर मिळालेल्या रकमेची पावती किंवा करार सुरक्षित ठेवणे देखील महत्त्वाचे आहे. योग्य कागदपत्रे तुम्हाला कायदेशीर अडचणींपासून वाचवतातच, पण तुमची आर्थिक स्थिती मजबूत असल्याचे सिद्ध करतात.

पुराव्याशिवाय काय तोटे असू शकतात?

जर कर विभागाला तुमच्या घरात रोख रक्कम आढळली आणि त्याचा स्रोत सांगता आला नाही, तर मोठा दंड किंवा कायदेशीर कारवाई होऊ शकते. अनेक प्रकरणांमध्ये, अघोषित उत्पन्नावर दंड तसेच तुरुंगवासाची तरतूद आहे. म्हणून, रोख रक्कम ठेवणे चुकीचे नाही. परंतु त्याची जबाबदारी सिद्ध करणे खूप महत्वाचे आहे.

हेही वाचा : ITR Filing 2025 : पगारदार ते व्यावसायिक कुणासाठी कोणता आयटीआर फॉर्म योग्य? येथे संपूर्ण माहिती वाचा