Mumbai Metro Line 11 चा प्रस्ताव शासनाकडे सादर, असा असणार नवीन मार्ग, मुंबईकरांना कसा होणार फायदा?

Mumbai Metro Line 11 Latest Update News : मुंबईतील बहुप्रतिक्षित मुंबई मेट्रो अ‍ॅक्वा लाईन-३ या ऑगस्टमध्ये पूर्णतः कार्यान्वित होत आहे. अशातच, मुंबई मेट्रो रेल कॉर्पोरेशन लिमिटेड (MMRCL) ने शहरातील पुढील महत्त्वाच्या भूमिगत मेट्रो लाईनसाठी कंबर कसली असून महत्त्वाचे पाऊल टाकले आहे.

एमएमआरसीएलने 'मेट्रो लाईन ११' चा प्रस्ताव महाराष्ट्र सरकारकडे प्राथमिक मंजुरीसाठी सादर केला आहे. हा ग्रीन लाईनचा (लाइन ४) विस्तार असून, तो वडाळा येथून सुरू होऊन छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस (CSMT) पर्यंत जाणार आहे.

17.5 किमीचा भूमिगत मार्ग

एमएमआरसीएलने सादर केलेल्या सविस्तर प्रकल्प अहवालानुसार (DPR), प्रस्तावित मेट्रो लाईन ११ ही १७.५ किलोमीटर लांबीची असेल. ही मार्गिका पूर्व मुंबईतील अनिक डेपोपासून सुरू होऊन थेट दक्षिण मुंबईतील ऐतिहासिक गेटवे ऑफ इंडियापर्यंत जाईल.

या मार्गावर नागपाडा आणि भेंडी बाजार यांसारख्या महत्त्वाच्या आणि दाट लोकवस्तीच्या भागांचा समावेश असेल. मेट्रो अ‍ॅक्वा लाईनप्रमाणेच, लाईन 11 देखील प्रामुख्याने भूमिगत असेल, केवळ अनिक डेपो हे एकमेव भू-स्तरीय स्टेशन असेल. या कॉरिडॉरमुळे दक्षिण मुंबईतील कनेक्टिव्हिटीमध्ये क्रांती घडेल अशी अपेक्षा आहे.

मंजुरीचे टप्पे आणि भविष्यातील योजना

एमएमआरसीएलच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने सांगितले की, हा प्रस्ताव सध्या राज्याच्या नगरविकास विभागाकडून (UDD) पुनरावलोकनाधीन आहे. यूडीडीची मंजुरी मिळाल्यानंतर, हा प्रस्ताव केंद्रीय नगरविकास मंत्रालयाकडे अंतिम मंजुरीसाठी पाठवला जाईल.

प्रकल्पाचा व्यवहार्यता अभ्यास आणि सविस्तर प्रकल्प अहवाल हे या मंजुरी प्रक्रियेतील महत्त्वाचे टप्पे आहेत. अंतिम मंजुरी मिळाल्यानंतर, पर्यावरणीय आणि वैधानिक मंजुरी मिळवणे, तसेच देशांतर्गत किंवा आंतरराष्ट्रीय एजन्सींकडून आर्थिक पाठबळ मिळवणे या पुढील पायऱ्या असतील.

सहा डब्यांच्या मेट्रो ट्रेनची रुपरेषा!

या योजनेत सुरुवातीला सहा डब्यांच्या मेट्रो ट्रेनच्या वापराची रूपरेषा आखण्यात आली आहे. सध्याच्या बेस्ट आणिक-प्रतिक्षा नगर बस डेपोमध्ये १६ हेक्टर क्षेत्रफळाचा एक नवीन डेपो प्रस्तावित करण्यात आला आहे. यामुळे मेट्रोचे विद्यमान बस पायाभूत सुविधांशी अखंड एकीकरण होण्यास मदत मिळेल.

वाहतूक नेटवर्कशी जोडणी

लाइन ११ ही मुंबईतील अनेक प्रमुख वाहतूक नेटवर्कशी जोडली जाईल, ज्यामुळे प्रवाशांना मोठा फायदा होईल. यामध्ये मेट्रो लाईन ४ (वडाळा-ठाणे-कासरवडवली), अ‍ॅक्वा लाईन, मोनोरेल आणि भायखळा व छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस (CSMT) सारख्या प्रमुख उपनगरीय रेल्वे स्थानकांचा समावेश आहे. ही एकात्मिक कनेक्टिव्हिटी मुंबईकरांच्या प्रवासाला अधिक सोयीस्कर बनवेल.

स्टेशन बांधकाम आणि प्रवासी क्षमता

लाईन ११ वरील १३ स्थानकांपैकी आठ स्थानके 'कट-अँड-कव्हर' पद्धतीने बांधली जातील. यामध्ये खंदक खोदून बोगदा तयार केला जातो आणि त्यानंतर पृष्ठभाग पूर्ववत केला जातो. उर्वरित पाच स्थानके न्यू ऑस्ट्रियन टनेलिंग मेथड वापरून विकसित केली जातील, ही एक आधुनिक तंत्रज्ञान आहे जी बोगदा तयार करण्यासाठी आजूबाजूच्या खडकाच्या नैसर्गिक ताकदीचा वापर करते, ज्यामुळे दाट शहरी भागांसाठी ती अधिक योग्य ठरते.

एमएमआरसीएलचा अंदाज आहे की, २०३१ पर्यंत ही मार्गिका दररोज अंदाजे ५,८०,००० प्रवाशांना सेवा देईल. ही संख्या २०४१ पर्यंत जवळपास ८,६९,००० पर्यंत वाढण्याची अपेक्षा आहे. प्रकल्पाला राज्य आणि केंद्र दोन्हीकडून अंतिम मंजुरी मिळाल्यानंतर, निविदा प्रक्रिया, प्रकल्प अंमलबजावणी आणि पूर्णत्वासाठी विशिष्ट वेळापत्रक आखले जाईल. मुंबईच्या विकासात ही मेट्रो लाईन एक महत्त्वाचा टप्पा ठरणार आहे.