Pakistan : इम्रान खान आणि बुशरा बीबी यांना 17 वर्षांची जेल; काय आहे 'बल्गेरिया ज्वेलरी सेट' प्रकरण?

Imran Khan-Bushra Bibi 17 years jail sentence : पाकिस्तानचे माजी पंतप्रधान आणि 'पीटीआय' (PTI) पक्षाचे संस्थापक इम्रान खान यांच्या राजकीय अडचणींत मोठी भर पडली आहे. रावळपिंडीतील एका विशेष न्यायालयाने 'तोशाखाना-२' प्रकरणात इम्रान खान आणि त्यांच्या पत्नी बुशरा बीबी यांना प्रत्येकी १७ वर्षांच्या तुरुंगवासाची कठोर शिक्षा सुनावली आहे. या निकालामुळे इम्रान खान यांच्या राजकीय भविष्यावर आता प्रश्नचिन्ह उपस्थित झाले आहे.

काय आहे 'बल्गेरिया ज्वेलरी सेट' (Bulgari Jewelry Set) प्रकरण?

हे संपूर्ण प्रकरण सौदी अरेबियाच्या दौऱ्यादरम्यान मिळालेल्या अत्यंत महागड्या भेटीशी संबंधित आहे. सौदी अरेबियाच्या क्राउन प्रिन्सकडून इम्रान खान आणि बुशरा बीबी यांना एक बहुमोल 'बल्गेरिया ज्वेलरी सेट' भेट मिळाला होता.

नियमांनुसार, परदेशातून मिळालेल्या महागड्या भेटवस्तू सरकारी तिजोरीत (तोशाखाना) जमा करणे किंवा त्याची योग्य किंमत देऊन त्या विकत घेणे बंधनकारक असते. मात्र, इम्रान खान आणि बुशरा बीबी यांनी या सेटची खरी किंमत लपवून तो अत्यंत कमी दरात बेकायदेशीरपणे स्वतःकडे ठेवला.

तिजोरीचे नुकसान

फेडरल इन्व्हेस्टिगेशन एजन्सी (FIA) नुसार, या फसवणुकीमुळे पाकिस्तानच्या सरकारी तिजोरीला कोट्यवधी रुपयांचा फटका बसला आहे.

अदियाला तुरुंगात सुनावणी आणि न्यायालयाचा निकाल

रावळपिंडीच्या अदियाला तुरुंगात विशेष न्यायाधीश सेंट्रल शाहरुख अर्जुमंद यांनी हा ऐतिहासिक निकाल दिला. न्यायालयाने शिक्षेचे वर्गीकरण खालीलप्रमाणे केले आहे:

कलम ४०९ (फौजदारी विश्वासघात): या अंतर्गत १० वर्षांचा तुरुंगवास.

भ्रष्टाचार प्रतिबंधक कायदा: या अंतर्गत ७ वर्षांची शिक्षा.

एकूण शिक्षा: दोन्ही शिक्षा मिळून एकूण १७ वर्षांचा तुरुंगवास भोगावा लागणार आहे.

दंड: या जोडप्याला १६.४ दशलक्ष रुपयांचा मोठा दंडही ठोठावण्यात आला आहे. दंड न भरल्यास शिक्षेचा कालावधी वाढवला जाईल, असेही न्यायालयाने स्पष्ट केले.

राजकीय भूकंप आणि पीटीआयचा पवित्रा

इम्रान खान यांना यापूर्वीही तोशाखाना-१ प्रकरणात दोषी ठरवण्यात आले होते, परंतु हा नवीन निकाल अधिक गंभीर मानला जात आहे.

कायदेशीर टीमची भूमिका

इम्रान खान यांच्या वकिलांनी हा निकाल "राजकीय हेतूने प्रेरित" असल्याचे म्हटले आहे. तथ्यांची दखल न घेता घाईघाईने ही शिक्षा सुनावल्याचा आरोप त्यांनी केला असून, याविरोधात इस्लामाबाद उच्च न्यायालयात अपील करण्याची तयारी सुरू केली आहे.

कार्यकर्त्यांचा संताप

या निकालानंतर पाकिस्तानात तणावाचे वातावरण असून, पीटीआयचे समर्थक मोठ्या प्रमाणात रस्त्यावर उतरून निदर्शने करण्याची शक्यता वर्तवण्यात येत आहे. पाकिस्तानमधील सत्तासंघर्ष आणि कायदेशीर लढा आता अधिक तीव्र झाला आहे. १७ वर्षांच्या या शिक्षेमुळे ७० वर्षीय इम्रान खान यांच्या निवडणूक लढवण्याच्या संधी जवळपास संपुष्टात आल्या आहेत. आता उच्च न्यायालय या शिक्षेला स्थगिती देते की इम्रान खान यांचा तुरुंगातील मुक्काम अधिक लांबतो, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.