डोनाल्ड ट्रम्प यांचा 'व्हेनेझुएला'च्या अंतरिम अध्यक्षांना कडक इशारा; म्हणाले- खूप वाईट हाल होतील

Trump Venezuela threat : दक्षिण अमेरिकेतील तेलसमृद्ध देश व्हेनेझुएला सध्या एका मोठ्या ऐतिहासिक आणि राजकीय भूकंपाचा केंद्रबिंदू ठरला आहे. अमेरिकन सैन्याने राष्ट्राध्यक्ष निकोलस मादुरो यांना सत्तेवरून हटवून ताब्यात घेतल्यानंतर, आता अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी व्हेनेझुएलाच्या नवनियुक्त अंतरिम अध्यक्षा डेल्सी रॉड्रिग्ज यांना थेट शब्दांत गंभीर इशारा दिला आहे. "जर त्यांनी अमेरिकेचे ऐकले नाही, तर त्यांची अवस्था मादुरोपेक्षाही वाईट होईल," या ट्रम्प यांच्या विधानाने जागतिक राजकारणात खळबळ उडाली आहे.

ट्रम्प यांची 'द अटलांटिक'ला मुलाखत अन् इशारा

'द अटलांटिक' मासिकाला दिलेल्या विशेष मुलाखतीत ट्रम्प यांनी आपली भूमिका स्पष्ट केली. ते म्हणाले की, व्हेनेझुएलाच्या भल्यासाठी अमेरिकेला जे योग्य वाटते, तेच रॉड्रिग्ज यांनी करणे अपेक्षित आहे. ट्रम्प यांनी पुढे नमूद केले की, अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो यांनी रॉड्रिग्ज यांच्याशी चर्चा केली असून, व्हेनेझुएलातील जनतेचे जीवनमान सुधारण्यासाठी त्या अमेरिकेच्या अटी मान्य करण्यास तयार असल्याचे संकेत मिळाले आहेत.

'न्यू यॉर्क पोस्ट'शी बोलताना ट्रम्प यांनी लष्करी बळाचा वापर टाळण्यासाठी एक अट ठेवली आहे. जर रॉड्रिग्ज यांनी अमेरिकेच्या धोरणांना पूर्ण सहकार्य केले, तर व्हेनेझुएलामध्ये अधिक अमेरिकन सैन्य तैनात करण्याची गरज भासणार नाही, असे त्यांनी स्पष्ट केले.

सत्तापालट आणि सर्वोच्च न्यायालयाचा आदेश

व्हेनेझुएलाच्या सर्वोच्च न्यायालयाने एक नाट्यमय निकाल देत उपराष्ट्रपती डेल्सी रॉड्रिग्ज यांना तात्काळ प्रभावाने अंतरिम अध्यक्ष म्हणून पदभार स्वीकारण्याचे आदेश दिले आहेत. ब्लूमबर्गच्या अहवालानुसार, रॉड्रिग्ज यांच्याकडे आता राष्ट्राध्यक्षांचे सर्व अधिकार सुपूर्द करण्यात आले आहेत. मात्र, हे सत्तांतर अत्यंत तणावपूर्ण परिस्थितीत झाले आहे.

मादुरो यांचे अपहरण आणि अमेरिकेची कारवाई

या प्रकरणाची सुरुवात २ जानेवारीच्या रात्री झाली, जेव्हा अमेरिकन सैन्याने व्हेनेझुएलावर अचानक हल्ला चढवला. या कारवाईत राष्ट्राध्यक्ष निकोलस मादुरो आणि त्यांच्या पत्नी सिलिया फ्लोरेस यांना अमेरिकन सैन्याने ताब्यात घेतले (अपहरण केले). त्यांना तात्काळ न्यू यॉर्कला नेण्यात आले असून सध्या ते एका अटकेत आहेत. त्यांच्यावर शस्त्रे आणि अमली पदार्थांच्या तस्करीशी संबंधित गंभीर गुन्हे चालवले जाणार आहेत.

या हल्ल्यात केवळ राजकीय उलथापालथ झाली नाही, तर जीवितहानीही मोठ्या प्रमाणात झाली आहे. ३२ क्यूबन लष्करी आणि पोलीस अधिकारी या अमेरिकन कारवाईत मारले गेले आहेत. क्युबाने या घटनेचा तीव्र निषेध करत देशात दोन दिवसांचा राष्ट्रीय शोक जाहीर केला आहे.

रॉड्रिग्ज यांचे 'सहकार्य' आणि शांततेचे आवाहन

एकीकडे ट्रम्प इशारे देत असताना, दुसरीकडे डेल्सी रॉड्रिग्ज यांनी अमेरिकेला सहकार्याचे आवाहन केले आहे. रविवारी रात्री जारी केलेल्या निवेदनात त्या म्हणाल्या:

"राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प, आमचे लोक युद्धासाठी नाही तर शांतता आणि संवादासाठी पात्र आहेत. आम्ही अमेरिकेसोबत विकास आणि शांततेसाठी एक 'सहयोगी अजेंडा' तयार करू इच्छितो."

मादुरो यांना अटक झालेली असतानाही, रॉड्रिग्ज यांनी आंतरराष्ट्रीय कायद्याच्या चौकटीत राहून दोन्ही देशांनी एकत्र काम करण्याची गरज व्यक्त केली आहे.

"व्हेनेझुएला आता आमच्या नियंत्रणात"

'एअर फोर्स वन'मध्ये पत्रकारांशी संवाद साधताना डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अत्यंत रोखठोक दावा केला की, "अमेरिका आता पूर्णपणे व्हेनेझुएलाच्या नियंत्रणात आहे." त्यांनी सांगितले की, अमेरिका नवीन नेतृत्वाशी थेट संपर्कात आहे. विशेष म्हणजे, ट्रम्प यांनी असा दावा केला की रॉड्रिग्ज कोणत्याही बदल्याशिवाय (No Quid Pro Quo) अमेरिकेला सहकार्य करत आहेत.

व्हेनेझुएलाचे तेल संसाधन

या सर्व राजकीय घडामोडींच्या केंद्रस्थानी व्हेनेझुएलाचे अफाट तेल साठे असल्याचे ट्रम्प यांच्या विधानातून स्पष्ट झाले आहे. व्हेनेझुएलाला एक 'मरणासन्न देश' संबोधत ट्रम्प म्हणाले की, या देशाला पुनरुज्जीवित करण्यासाठी अमेरिकेला तेथील संसाधनांमध्ये, विशेषतः तेलामध्ये पूर्ण प्रवेश (Access) हवा आहे.