सत्यपाल मलिक यांचे निधन: राजकीय प्रवास आणि वादग्रस्त कारकिर्दीवर एक नजर

जम्मू-काश्मीरचे माजी राज्यपाल आणि भाजपचे एकेकाळचे मोठे नेते सत्यपाल मलिक यांचे निधन झाले आहे. त्यांच्या निधनाने भारतीय राजकारणात एका वादळी पर्वाचा अंत झाला आहे. मलिक यांनी चार राज्यांचे राज्यपालपद भूषवले, परंतु गेल्या काही वर्षांत त्यांचे मोदी सरकारसोबतचे संबंध बिघडले होते.

राजकीय प्रवास:

• जन्म आणि सुरुवातीचे जीवन: सत्यपाल मलिक यांचा जन्म 24 जुलै 1946 रोजी उत्तर प्रदेशातील बागपत जिल्ह्यातील हिसावडा गावात झाला.
• लोहियावादी विचारसरणी: ते स्वतःला समाजवादी नेते राम मनोहर लोहिया यांचे अनुयायी मानत होते. त्यांचे राजकीय गुरू चौधरी चरण सिंह होते.
• छात्र राजकारणातून सुरुवात: मलिक यांनी विद्यार्थी जीवनापासूनच राजकारणात प्रवेश केला.
• राज्यसभा सदस्य: 1980 मध्ये ते लोकदलाच्या तिकिटावर राज्यसभेवर निवडून गेले.
• काँग्रेसमध्ये प्रवेश: 1984 मध्ये त्यांनी काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला.
• भाजपमध्ये आगमन: 2004 मध्ये त्यांनी भाजपमध्ये प्रवेश केला. 2012 मध्ये त्यांना भाजपचे राष्ट्रीय उपाध्यक्ष बनवण्यात आले.

राज्यपाल म्हणून कारकीर्द आणि वाद:

• बिहारचे राज्यपाल: 2017 मध्ये त्यांना बिहारचे राज्यपाल बनवण्यात आले.
• जम्मू-काश्मीरचे राज्यपाल: 2018 मध्ये त्यांची जम्मू-काश्मीरच्या राज्यपालपदी नियुक्ती झाली. याच काळात कलम 370 रद्द करण्याचा ऐतिहासिक निर्णय घेण्यात आला.
• गोवा आणि मेघालय: त्यानंतर ते गोव्याचे (2019) आणि मेघालयचे (2020) राज्यपाल राहिले.

सरकारवर केलेले गंभीर आरोप

• पुलवामा हल्ला: मलिक यांनी पुलवामा हल्ल्यासाठी केंद्र सरकारला जबाबदार धरले होते.
• शेतकरी आंदोलन: शेतकरी आंदोलनादरम्यान त्यांनी केंद्र सरकारवर कठोर टीका केली होती. 2022 मध्ये मेघालयचे राज्यपाल असताना त्यांनी म्हटले होते की, "दिल्लीच्या सीमेवर 700 शेतकरी मेले, कुत्राही मेला तर दुःख होते, पण शेतकऱ्यांसाठी दिल्लीतून सांत्वनाची एकही चिठ्ठी आली नाही."
• भ्रष्टाचाराचे आरोप: मलिक यांनी विविध ठिकाणी भ्रष्टाचाराचे आरोप करत अनेकदा केंद्र सरकार आणि भाजपला अडचणीत आणले होते.

सत्यपाल मलिक यांचा राजकीय प्रवास अनेक चढ-उतारांनी भरलेला होता. त्यांनी अनेक पक्ष बदलले आणि शेवटच्या काळात ते भाजपवर टीका करणारे नेते म्हणून ओळखले जात होते.