बंगळुरूला सिलिकॉन व्हॅली बनवणारे महाराष्ट्राचे माजी राज्यपाल SM कृष्णा यांचे निधन वाचा राजकीय प्रवास

Former Karnataka cm SM Krishna Passed Away : कर्नाटकचे माजी मुख्यमंत्री, महाराष्ट्राचे माजी राज्यपाल आणि भारताच्या राजकीय इतिहासातील एक कणखर व्यक्तिमत्व, सोमनहल्ली मल्लय्या कृष्णा (एस.एम. कृष्णा) यांचे आज मंगळवारी सकाळी (10 डिसेंबर 2024) निधन झाले. ते 92 वर्षांचे होते. ते दीर्घकाळापासून आजारी होते आज पहाटे 2.45 वाजता त्यांनी राहत्या घरी अखेरचा श्वास घेतला.

मुद्दुर येथे होऊ शकतात अंत्यसंस्कार

प्राप्त माहितीनुसार एस एम कृष्णा यांचे पार्थिव अंत्यसंस्कारासाठी मद्दूर येथे नेले जाऊ शकते. 'ब्रँड बेंगळुरू'ला जागतिक नकाशावर आणण्याचे आणि त्याला टेक हब बनवण्याचे श्रेय त्यांना जाते. सोमनहल्ली मल्लय्या कृष्णा यांच्या पश्चात पत्नी प्रेमा आणि दोन मुली शांभवी आणि मालविका असा परिवार आहे.

कृष्णा यांना 2023 मध्ये पद्मविभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. त्यांच्या सहा दशकांच्या प्रदीर्घ राजकीय कारकिर्दीसाठी आणि देशाच्या विकासात त्यांनी दिलेल्या योगदानासाठी हा सन्मान देण्यात आला. त्यांच्या निधनाने केवळ कर्नाटकच नाही तर संपूर्ण भारताने राजकारणाला विकासाचे माध्यम बनवणारा नेता गमावला.

एक प्रसिद्ध राजकीय कारकीर्द

कृष्णा यांनी 1962 मध्ये राजकारणात प्रवेश केला, जेव्हा त्यांनी त्यांची पहिली निवडणूक मद्दूरमधून अपक्ष म्हणून जिंकली. यानंतर त्यांनी लोकसभेत मांड्या क्षेत्राचे प्रतिनिधित्व केले. त्यांचा मुख्यमंत्री म्हणून (1999-2004) कार्यकाळ बेंगळुरू आणि कर्नाटकच्या विकासासाठी संस्मरणीय होता.

कृष्णा यांचा राजकीय प्रवास

• 1972-77: वाणिज्य, उद्योग आणि संसदीय कामकाज मंत्री
• 1980: लोकसभा सदस्य आणि केंद्रातील उद्योग राज्यमंत्री
• 1989: कर्नाटक विधानसभेचे अध्यक्ष
• 1992: उप कर्नाटकचे मुख्यमंत्री
• 1999-2004: कर्नाटकचे मुख्यमंत्री

बंगळुरूत 'सिलिकॉन व्हॅली' बनवली

एस.एम. कर्नाटकच्या तंत्रज्ञान आणि माहिती तंत्रज्ञान विकासासाठी कृष्णा सदैव स्मरणात राहतील. मुख्यमंत्री या नात्याने त्यांनी बेंगळुरूला 'सिलिकॉन व्हॅली ऑफ इंडिया' बनवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली. त्यांच्या नेतृत्वाखाली, आयटी क्षेत्राने अभूतपूर्व वाढ पाहिली, ज्यामुळे बेंगळुरू जागतिक नकाशावर एक प्रमुख तंत्रज्ञान केंद्र बनले. त्यांनी बंगलोर एजेंडा टास्क फोर्स (बीएटीएफ) ची स्थापना केली, ज्यामध्ये नंदन निलेकणी सारख्या मोठ्या नावांचा समावेश होता.

रोजगारच नाही तर जागतिक आयटी हब म्हणून लौकिक

या टास्क फोर्सने बेंगळुरूच्या पायाभूत सुविधा सुधारण्यावर आणि आयटी क्षेत्राला चालना देण्यावर लक्ष केंद्रित केले. आयटी उद्योगातील तज्ज्ञांचे असे मत आहे की, त्यांच्या प्रयत्नांमुळे केवळ तरुणांनाच रोजगार मिळाला नाही, तर बेंगळुरू हे कॅलिफोर्नियाच्या सिलिकॉन व्हॅलीला जगातील पर्याय ठरले.

महाराष्ट्राचे माजी राज्यपाल

कृष्णा 2017 मध्ये काँग्रेस सोडून भाजपमध्ये दाखल झाले. मात्र, राजकारणात ते कमी सक्रिय झाले. त्यांनी महाराष्ट्राचे राज्यपाल म्हणूनही काम पाहिले.

2004 मध्ये विधानसभा बरखास्त करून महाराष्ट्राचे राज्यपालपद स्वीकारणे ही त्यांच्या राजकीय कारकिर्दीतील सर्वात मोठी चूक असल्याचे त्यांनी एका मुलाखतीत कबूल केले होते. ते राज्याच्या राजकारणात राहिले असते तर बंगळुरूच्या पायाभूत सुविधांमध्ये आणखी सुधारणा करता आली असती, असा त्यांचा विश्वास होता.

संकटातही कणखर नेतृत्व कृष्णा यांचा मुख्यमंत्रिपदाचा कार्यकाळ अनेक आव्हानांनी भरलेला होता.

डॉ. राजकुमार यांचे अपहरण : कुख्यात चंदन तस्कर वीरप्पनने केलेल्या या अपहरणामुळे राज्यात प्रचंड खळबळ उडाली होती.

कावेरी पाणी वाद: त्यांच्या काळात या वादावर अनेक हिंसक निदर्शने झाली. या आव्हानांना न जुमानता, कृष्णाने बेंगळुरूच्या आयटी विकास आणि सार्वजनिक-खाजगी भागीदारी मॉडेलद्वारे राज्याच्या आर्थिक सुधारणेचे नेतृत्व केले.

प्रेरणादायी व्यक्तिमत्व आणि छंद कृष्णा हे केवळ एक कार्यक्षम राजकारणी नव्हते तर एक प्रेरणादायी व्यक्तिमत्व देखील होते.

टेनिस प्रेमी: त्याला टेनिस खेळणे आणि पाहणे आवडते. ते ऑस्ट्रेलियन टेनिसपटू फ्रँक सेजमनचा मोठा चाहता होता आणि विम्बल्डन पाहण्यासाठी तो लंडनला जात असे.

फॅशनप्रेमी : कपडे डिझाइन करणे हा त्यांचा छंद होता. आंतरराष्ट्रीय शिक्षण: त्यांनी डॅलस आणि जॉर्ज वॉशिंग्टन विद्यापीठात शिक्षण घेतले आणि अमेरिकेतील राष्ट्राध्यक्ष केनेडी यांच्या निवडणूक प्रचाराचा भागही बनले.