लंडनमध्ये सागर अदानींचे आवाहन: स्वच्छ ऊर्जा संक्रमणाचा वेग वाढवा

अदानी ग्रीन एनर्जी लिमिटेड (AGEL) ने जागतिक विद्युतीकरणाला गती देण्याचे आणि स्टोरेज सिस्टम्ससह एकत्रित केलेल्या अपारंपरिक (नूतनीकरणक्षम) ऊर्जेचा विस्तार करण्याचे आवाहन केले आहे. कंपनीचे कार्यकारी संचालक सागर अदानी यांनी म्हटले आहे की, ऊर्जा सुरक्षा, परवडणारी किंमत आणि शाश्वतता सुनिश्चित करण्यासाठी ऊर्जा साठवणूक यंत्रणेचा (स्टोरेज) आधार असलेली स्वच्छ वीज अत्यंत आवश्यक आहे.

लंडन क्लायमेट ॲक्शन वीक दरम्यान लंडनमधील सायन्स म्युझियममध्ये आयोजित पहिल्या 'अदानी ग्रीन एनर्जी डायलॉग'मध्ये बोलताना सागर अदानी म्हणाले की, विद्युतीकरण हा जगातील वाढत्या ऊर्जा आव्हानांना तोंड देण्याचा एक अत्यंत प्रभावी मार्ग बनला आहे. ते म्हणाले, "ऊर्जा सुरक्षा, परवडणारी किंमत आणि शाश्वतता ही आपल्या काळातील सर्वात मोठी आव्हाने आहेत. विद्युतीकरण हा या तिन्ही आव्हानांवर मात करण्यासाठी एक अत्यंत प्रभावी मार्ग म्हणून समोर येत आहे. ज्या देशांना लवचिक विकास आणि अधिक ऊर्जा स्वावलंबन हवे आहे, त्यांच्यासाठी विद्युतीकरणाचा वेग वाढवणे हा आता केवळ एक पर्याय नसून ती काळाची गरज बनली आहे."

अदानी ग्रीन एनर्जीने एनर्जी ट्रान्झिशन्स कमिशन (ETC) च्या भागीदारीत आयोजित केलेल्या या कार्यक्रमात धोरणकर्ते, गुंतवणूकदार, हवामान तज्ज्ञ आणि व्यावसायिक नेते एकत्र आले होते. जागतिक स्वच्छ ऊर्जा संक्रमणाला गती देण्यासाठी आवश्यक असलेली धोरणे, गुंतवणूक आणि पायाभूत सुविधांवर यावेळी चर्चा करण्यात आली.

कंपनीच्या दीर्घकालीन रणनीतीवर प्रकाश टाकताना सागर अदानी म्हणाले की, बॅटरी एनर्जी स्टोरेज सिस्टम्स (BESS) आणि पंप्ड स्टोरेज प्रोजेक्ट्स (PSPs) सारख्या ऊर्जा साठवणूक तंत्रज्ञानाची जोड दिल्यासच नूतनीकरणक्षम ऊर्जा आपली पूर्ण क्षमता साध्य करू शकते. अदानी ग्रीन २०३० पर्यंत ५० गिगावॉट (GW) नूतनीकरणक्षम ऊर्जा क्षमता विकसित करण्याच्या आपल्या उद्दिष्टाच्या दिशेने वेगाने पुढे जात आहे. गुजरात मधील खावडा येथे जगातील सर्वात मोठ्या नूतनीकरणक्षम ऊर्जा प्रकल्पाद्वारे या उद्दिष्टाला बळ मिळत असून, तिथे स्वच्छ ऊर्जा निर्मितीसोबतच मोठ्या प्रमाणावर स्टोरेज यंत्रणा देखील एकत्रित केली जात आहे, अशी माहिती त्यांनी दिली.

या संवादातील चर्चा प्रामुख्याने विद्युतीकरणाला गती देणे आणि नूतनीकरणक्षम ऊर्जा, साठवणूक पर्याय (स्टोरेज सोल्युशन्स) तसेच आधुनिक वीज ग्रीड्समध्ये गुंतवणूक वाढवणे यावर केंद्रित होती. कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), प्रगत उत्पादन, डिजिटल पायाभूत सुविधा आणि डेटा सेंटर्समुळे विजेची मागणी सातत्याने वाढत आहे, ज्यामुळे भविष्यात लवचिक आणि कमी-कार्बन उत्सर्जन करणाऱ्या वीज यंत्रणांची आवश्यकता भासेल, असे उपस्थितांनी नमूद केले. भविष्यातील विजेची मागणी पूर्ण करण्यासाठी दीर्घकालीन धोरणात्मक निश्चितता, शाश्वत गुंतवणूक आणि पारेषण (ट्रान्समिशन) पायाभूत सुविधांचा विस्तार अत्यंत महत्त्वाचा ठरेल, यावर त्यांनी भर दिला.

या डायलॉगमध्ये एनर्जी ट्रान्झिशन्स कमिशनचे सह-अध्यक्ष लॉर्ड अडेअर टर्नर आणि यूके क्लायमेट चेंज कमिटीचे अध्यक्ष नायजेल टॉपिंग यांच्या अध्यक्षतेखाली विशेष सत्रे पार पडली. ऑक्टोपस एनर्जी, श्नायडर इलेक्ट्रिक, क्लायमेट बाँड्स इनिशिएटिव्ह, ग्रीन फायनान्स इन्स्टिट्यूट आणि अदानी समूहाचे प्रतिनिधी देखील यात सहभागी झाले होते. लॉर्ड अडेअर टर्नर म्हणाले की, शून्य-उत्सर्जन अर्थव्यवस्था निर्माण करण्याच्या दिशेने मोठ्या प्रमाणावर स्वच्छ विद्युतीकरण हे सर्वात महत्त्वाचे पाऊल आहे. तर नायजेल टॉपिंग यांनी स्पष्ट केले की, अजूनही जीवाश्म इंधनावर (फॉसिल फ्युएल) अवलंबून असलेल्या क्षेत्रांचे विद्युतीकरण केल्याने अधिक मोठे आर्थिक आणि पर्यावरणीय फायदे मिळतील.

अदानी समूह नूतनीकरणक्षम ऊर्जा, ऊर्जा साठवणूक, ट्रान्समिशन पायाभूत सुविधा, ग्रीन हायड्रोजन आणि डिजिटल पायाभूत सुविधांमधील गुंतवणुकीच्या माध्यमातून आपल्या स्वच्छ ऊर्जा पोर्टफोलिओचा विस्तार करत असतानाच ही चर्चा झाली आहे. समूहाने ऊर्जा संक्रमणाशी संबंधित पायाभूत सुविधांसाठी १०० अब्ज अमेरिकन डॉलर्सपेक्षा जास्त गुंतवणुकीची वचनबद्धता दर्शवली आहे, जी जागतिक स्तरावर खाजगी क्षेत्रातील सर्वात मोठ्या गुंतवणुकींपैकी एक आहे.

याच आठवड्याच्या सुरुवातीला, अदानी समूहाचे अध्यक्ष गौतम अदानी यांनी १० गिगावॉट (GW) पर्यंत अणुऊर्जा (न्यूक्लियर पॉवर) क्षमता विकसित करण्याची योजना देखील जाहीर केली होती, जी भारताची दीर्घकालीन ऊर्जा सुरक्षा मजबूत करण्यासाठी नूतनीकरणक्षम ऊर्जा आणि स्टोरेज प्रकल्पांना पूरक ठरेल.

या कार्यक्रमाचा समारोप लंडनच्या सायन्स म्युझियममधील 'एनर्जी रेव्होल्यूशन: द अदानी ग्रीन एनर्जी गॅलरी'च्या भेटीने झाला. अदानी ग्रीन एनर्जीच्या पाठिंब्याने उभारलेली ही परस्परसंवादी (इंटरएक्टिव्ह) गॅलरी कमी-कार्बन ऊर्जेच्या दिशेने होणाऱ्या जागतिक बदलांना प्रोत्साहन देणारे तंत्रज्ञान प्रदर्शित करते. मार्च २०२४ मध्ये सुरू झाल्यापासून या गॅलरीने १० लाखांहून अधिक अभ्यागतांचे स्वागत केले आहे.

या कार्यक्रमाने हवामान बदलांवरील कारवाईला गती देण्यासाठी, धोरणात्मक नाविन्यपूर्णतेला प्रोत्साहन देण्यासाठी आणि स्वच्छ ऊर्जेच्या जागतिक संक्रमणासाठी आवश्यक असणारी गुंतवणूक उभारण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय सहकार्याचे वाढते महत्त्व अधोरेखित केले आहे.