World hearing day 2025 : नवजात बाळाला ऐकू येतं का नाही कसं समजेल? ही टेस्ट करणं खूपच आवश्यक पण का?

World hearing day 2025 : नवजात बालकाचे आरोग्य तपासण्यासाठी जन्मानंतर लगेचच अनेक प्रकारच्या चाचण्या केल्या जातात. ज्याप्रमाणे बाळाचे रडणे हे सूचित करते की तो बरा आहे, त्याचप्रमाणे त्याच्या विकासात कोणतीही समस्या नाही याची खात्री करण्यासाठी काही चाचण्या आवश्यक आहेत. हिअरिंग स्क्रीनिंग टेस्ट ही देखील अशाच महत्त्वाच्या चाचण्यांपैकी एक आहे, ज्याद्वारे नवजात बालकाच्या ऐकण्याच्या क्षमतेची चिकित्सा केली जाते.

बऱ्याचवेळा अनेक पालक त्यांच्या जन्मजात मुलांची कर्णतपासणी करत नाही, पण मुल बहिरे आहे की, त्याला ऐकू येते ही बाब तर मुल सांगू शकत नाही त्यासाठी चाचणी महत्वाची असते, मुल जन्मल्यानंतर पहिल्या दिवसांपासून ही चाचणी करता येते असे तज्ज्ञ सांगतात.

श्रवण तपासणी चाचणीचे महत्त्व : अनेक वेळा नवजात बालकांना जन्मजात श्रवणदोष किंवा बहिरेपणाचा त्रास होतो, मात्र पालकांना याची माहिती उशिरा येते. जर एखाद्या मुलाची ऐकण्याची समस्या योग्य वेळी आढळली नाही तर त्याचा त्याच्या सर्वांगीण विकासावर नकारात्मक परिणाम होतो.

ऐकण्याच्या क्षमतेच्या कमतरतेमुळे, मुलाला भाषा शिकणे कठीण होऊ शकते, ज्यामुळे त्याच्या बोलण्याच्या क्षमतेवर देखील परिणाम होतो. म्हणूनच जन्मानंतर लगेच किंवा पहिल्या तीन महिन्यांत श्रवणविषयक तपासणी चाचणी घेणे खूप महत्त्वाचे आहे.

ही चाचणी कधी केली जाते?

सामान्यतः, बाळाच्या जन्माच्या काही दिवसात, श्रवण चाचणी रुग्णालयात केली जाते. भारतात, ही चाचणी नवजात आरोग्य कार्यक्रमांतर्गत केली जाते आणि जन्माच्या एका महिन्याच्या आत पूर्ण करण्याची शिफारस केली जाते. काही तज्ञांच्या मते ही चाचणी जन्मानंतर एक महिन्यानंतर अधिक प्रभावी आहे. ही चाचणी रुग्णालयातून सोडण्यापूर्वी किंवा तीन महिन्यांच्या आत केली जाऊ शकते.

श्रवण चाचणी कशी केली जाते?

या चाचणीमध्ये मुख्यतः दोन प्रकारचे तंत्र वापरले जाते:

ओटोअकॉस्टिक उत्सर्जन चाचणी (ओएई) - या चाचणीमध्ये, कानात एक लहान उपकरण ठेवले जाते, जे ध्वनी लहरी पाठवते आणि कानातून प्रतिसाद नोंदवते.

ऑटोमेटेड ऑडिटरी ब्रेनस्टेम रिस्पॉन्स (एएबीआर) चाचणी - यामध्ये मेंदूचा प्रतिसाद ध्वनी सिग्नल पाठवून मोजला जातो.

सर्व नवजात मुलांसाठी ही चाचणी का आवश्यक आहे?

जर बाळामध्ये जन्मावेळी श्रवणदोष असेल तर तो लवकर उपचाराने दूर करता येतो. निदान न करता, ही समस्या नंतर गंभीर बनू शकते आणि मुलाच्या मानसिक, सामाजिक आणि भाषिक विकासावर परिणाम करू शकते. म्हणून, सर्व नवजात बालकांसाठी श्रवण तपासणी चाचणी घेणे फार महत्वाचे आहे.