Vaishakh Amavasya 2025: शुभ मुहूर्त, पूजेची पद्धत आणि पितृपक्ष अर्पण करण्याचे नियम जाणून घ्या

हिंदू धर्मात अमावस्या तिथीला विशेष धार्मिक आणि आध्यात्मिक महत्व आहे. हा दिवस पितृरांचा आशीर्वाद मिळवण्यासाठी आणि पितृदोषापासून मुक्ती मिळवण्यासाठी अत्यंत शुभ मानला जातो. या वर्षी वैशाख अमावस्या 27 एप्रिल 2025 रोजी साजरी केली जाणार आहे. या दिवशी पवित्र नदीत स्नान, दान-पुण्य, पितृ तर्पण आणि पूजा-अर्चना यांसारख्या धार्मिक विधींचे विशेष महत्त्व आहे. या अमावस्येला भगवान विष्णूंची पूजा आणि पितृरांसाठी विशेष कर्मकांड करण्याची प्रथा आहे, ज्यामुळे कुटुंबात सुख, शांती आणि समृद्धी प्राप्त होते.

वैशाख अमावस्येची तारीख आणि शुभ मुहूर्त

हिंदू पंचांगानुसार वैशाख अमावस्या ही वैशाख महिन्यातील कृष्ण पक्षातील अमावस्या तिथीला साजरी केली जाते. या वर्षी वैशाख अमावस्येची तिथी 26 एप्रिल 2025 रोजी रात्री 7:35 वाजता सुरू होईल आणि 27 एप्रिल 2025 रोजी रात्री 8:12 वाजता समाप्त होईल. उदय तिथीनुसार वैशाख अमावस्या 27 एप्रिल 2025 रोजी साजरी केली जाईल. या दिवशी सकाळी ब्रह्म मुहूर्तात स्नान करणे आणि पितृरांसाठी तर्पण करणे अत्यंत शुभ मानले जाते.

या दिवशी अनेक शुभ मुहूर्त आहेत, ज्यामध्ये धार्मिक कार्ये करणे लाभदायक ठरते. सकाळी 5:30 ते 7:10 या वेळेत लाभ वृद्धी मुहूर्त आहे तर 7:10 ते 8:50 या वेळेत अमृत सर्वोत्तम शुभ मुहूर्त आहे. या शुभ मुहूर्तात स्नान, दान आणि पूजा केल्यास विशेष फल प्राप्त होतात. तसेच पितृ पूजेसाठी दुपारचा वेळ सर्वोत्तम मानला जातो. त्यामुळे 27 एप्रिल रोजी दुपारी पितृरांचे तर्पण आणि पूजा करावी. पवित्र नदीत स्नानासाठी ब्रह्म मुहूर्त हा सर्वोत्तम काळ आहे, त्यामुळे सकाळी लवकर गंगेत किंवा अन्य पवित्र नदीत स्नान करावे.

वैशाख अमावस्येचे महत्त्व

हिंदू धर्मात अमावस्येचे विशेष महत्त्व आहे आणि वैशाख अमावस्येला तर विशेष स्थान आहे. वैशाख महिना हा भगवान विष्णूंना अत्यंत प्रिय आहे. या महिन्यातील अमावस्येला पितरांची पूजा आणि तर्पण करण्याची परंपरा आहे. धार्मिक मान्यतेनुसार, या दिवशी पवित्र नदीत स्नान करून पितरांना जल अर्पण केल्यास त्यांच्या आत्म्याला शांती मिळते आणि ते कुटुंबाला सुख, शांती आणि समृद्धीचा आशीर्वाद देतात. तसेच, या दिवशी पितृदोष निवारणासाठी विशेष उपाय केले जातात, ज्यामुळे कुंडलीतील पितृदोषाचा प्रभाव कमी होतो.

वैशाख अमावस्येच्या दिवशी पिपळाच्या झाडाची पूजा करणेही शुभ मानले जाते, कारण असे मानले जाते की पिपळाच्या झाडात त्रिदेवांचा (ब्रह्मा, विष्णू आणि महेश) वास असतो. या दिवशी पिपळाच्या झाडाखाली दिवा लावून पूजा केल्यास विशेष फल प्राप्त होते. तसेच, गंगेत स्नान करून दान-पुण्य केल्यास मोक्षाची प्राप्ती होते, अशी धार्मिक श्रद्धा आहे. या दिवशी पितरांसाठी पिंडदान, तर्पण आणि श्राद्ध कर्म केल्यास त्यांच्या आत्म्याला शांती मिळते आणि कुटुंबात समृद्धी येते.

वैशाख अमावस्येची पूजा विधी

वैशाख अमावस्येच्या दिवशी विशेष पूजा विधींचे पालन केले जाते, ज्यामुळे पितरांचा आशीर्वाद मिळतो आणि पितृदोषापासून मुक्ती मिळते. खालीलप्रमाणे पूजा विधी करावी:

ब्रह्म मुहूर्तात उठणे: सकाळी ब्रह्म मुहूर्तात (पहाटे 4 ते 5:30) उठून देवतांचे ध्यान करावे.

पवित्र स्नान: गंगेत किंवा अन्य पवित्र नदीत स्नान करावे. जर हे शक्य नसेल, तर घरातच नहाण्याच्या पाण्यात गंगाजल मिसळून स्नान करावे.

सूर्यदेवाला जल अर्पण: स्नानानंतर सूर्यदेवाला जल अर्पण करावे आणि त्यांची प्रार्थना करावी.

पितरांचे तर्पण: पितरांसाठी तर्पण करावे. यासाठी तीळ आणि पाणी वापरून पितरांना जल अर्पण करावे.

व्रत आणि मंत्रजप: पितरांच्या आत्म्याच्या शांतीसाठी व्रत ठेवावे आणि पितृ शांती मंत्रांचा जप करावा.

दान-पुण्य: गरजूंना अन्न, वस्त्र, धन आणि सत्तू यांचे दान करावे. या दिवशी दान करण्याचे विशेष महत्त्व आहे.

पिपळाची पूजा: पिपळाच्या झाडाखाली दिवा लावून पूजा करावी आणि पितरांसाठी प्रार्थना करावी.

या विधींचे पालन केल्यास पितरांचा आशीर्वाद मिळतो आणि जीवनातील अडचणी दूर होतात. तसेच, या दिवशी कोणतेही नवीन किंवा शुभ कार्य करणे शास्त्रात निषिद्ध मानले जाते, त्यामुळे फक्त धार्मिक कार्यांवरच लक्ष केंद्रित करावे.